Türkiye’de Tüketici Kaynaklı Gıda İsrafının Norm Aktivasyon Teorisiyle İncelenmesi
Tarım Ekonomisi Araştırmaları Dergisi · 28.06.2026 · 12 (1) · 1-19
DOI: 10.61513/tead.1801812 ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift Tarım Ekonomisi Araştırmaları Dergisi, online erschienen am 28.06.2026. Verfasst von Seda Muti Tabanlı. Die Arbeit nennt 70 Literaturangaben.
Abstract (Originalsprache)
Günümüzde artan tüketim eğilimleri, hızlı kentleşme, değişen yaşam tarzları, geleneksel alışkanlıklar ve gösterişçi tüketim gibi faktörler, gıda israfının kritik boyutlara ulaşmasına neden olmaktadır. Küresel gıda fiyatlarındaki artış ve iklim krizi ise bu çok boyutlu sorunu daha da derinleştirmektedir. Gıda israfı, ekonomik kayıpların ötesinde çevresel sürdürülebilirlik ve sosyal adalet için de büyük bir tehdit oluşturmaktadır. Bu çalışmanın temel amacı, tüketicilerin gıda israfını azaltma davranışlarını Norm Aktivasyon Kuramı çerçevesinde incelemektir. Çalışma kapsamında Türkiye genelinde 18 yaş ve üzeri 422 katılımcı ile çevrimiçi anket gerçekleştirilmiştir. Araştırmadan elde edilen veriler, SPSS 26 ve Amos 24 programları ile analiz edilmiştir. Çalışmada, gıda israfına yönelik kişisel değerler ile israfı azaltma davranışı arasındaki kişisel normların aracılık rolü test edilmiştir. Analiz sonuçları tüketicilerin sahip olduğu ekolojik farkındalık ile kültür ve gelenek faktörlerinin, kişisel normları aktive ederek gıda israfını azaltma davranışı üzerinde dolaylı ve anlamlı bir etkiye sahip olduğunu göstermektedir. Buna karşın, dini değerlerin israfı azaltma davranışı üzerinde anlamlı bir etkisi tespit edilememiştir. Sıfır atık yaklaşımının önem kazandığı günümüzde bu çalışma, sosyal politika yapıcılar ve pazarlama uzmanları için stratejik çözüm önerileri sunmaktadır.
Zitieren
APA
Tabanlı, S. M. (2026). Türkiye’de Tüketici Kaynaklı Gıda İsrafının Norm Aktivasyon Teorisiyle İncelenmesi. Tarım Ekonomisi Araştırmaları Dergisi, 12(1), 1-19. https://doi.org/10.61513/tead.1801812
Vancouver
Tabanlı SM. Türkiye’de Tüketici Kaynaklı Gıda İsrafının Norm Aktivasyon Teorisiyle İncelenmesi. Tarım Ekonomisi Araştırmaları Dergisi. 2026;12(1):1-19. doi:10.61513/tead.1801812
BibTeX
@article{Tabanl2026,
author = {Tabanlı, Seda Muti},
title = {Türkiye’de Tüketici Kaynaklı Gıda İsrafının Norm Aktivasyon Teorisiyle İncelenmesi},
journal = {Tarım Ekonomisi Araştırmaları Dergisi},
year = {2026},
volume = {12},
number = {1},
pages = {1--19},
doi = {10.61513/tead.1801812}
}
EUVIMED