EUVIMEDEUVIMED entdecken
Crossref

Ahkâm Hadislerinin Mâlikî Perspektiften Şerhi: Fâkihânî’nin (ö.734/1334) Riyâzü’l-Efhâm’ının Metodolojik Tahlili

Rıdvan Kalaç, Mücahit Esen

HADITH · 19.07.2026 · (16) · 376-408

DOI: 10.61218/hadith.1944523 ↗

Kurz gefasst

Fachartikel in der Zeitschrift HADITH, online erschienen am 19.07.2026. Verfasst von Rıdvan Kalaç und 1 weiteren Autor:innen. Die Arbeit nennt 46 Literaturangaben.

AbstractBibliografische AngabenZitierenVerwandte Studien

Abstract (Originalsprache)

Hadisler, İslâm ilim geleneğinde Kur’ân-ı Kerîm’den sonra ikinci temel kaynak olup, özellikle amelî hükümler içeren ahkâm hadisleri fıkhî sistemin teşekkülünde belirleyici bir rol oynamaktadır. Bu sebeple ahkâm hadislerinin doğru anlaşılması ve yorumlanması, erken dönemlerden itibaren âlimlerin yoğun ilgisine mazhar olmuş; bu çerçevede temel metinler etrafında zengin bir şerh literatürü oluşmuştur. Abdülğanî el-Makdisî’nin ‘Umdetü’l-Ahkâm adlı eseri de bu literatürün merkezî metinlerinden biri hâline gelmiştir. Bu eser üzerine yazılan şerhler arasında Tâcüddîn el-Fâkihânî’nin Riyâzü’l-efhâm adlı çalışması, Mâlikî perspektifiyle kaleme alınmış olması bakımından ayrı bir önem arz etmektedir. Bu çerçevede çalışmanın temel amacı, Fâkihânî’nin söz konusu eserinde takip ettiği hadis şerh yöntemini ortaya koymak ve onun ahkâm hadisleri literatürü içerisindeki yerini belirlemektir. Araştırmada nitel yöntemlerden durum çalışması deseni benimsenmiş; veri toplama sürecinde doküman incelemesi, analiz aşamasında ise içerik analizi yöntemi kullanılmıştır. Yapılan incelemeler neticesinde Fâkihânî’nin şerh metodunun; ricâl ve cerh-ta‘dîl uygulamaları, rivayetler arası mukayese, hadis ıstılahlarının etkin kullanımı, metin ve kaynak tenkidi, ayet-hadis-şiirle istişhâd, filolojik tahliller ve fıkhî hüküm istinbatı gibi temel unsurlardan oluştuğu tespit edilmiştir. Müellifin hadisleri disiplinler arası bir yaklaşımla ele aldığı, sahih rivayetleri merkeze alarak delil temelli bir yöntem benimsediği ve gerektiğinde mezhebî görüşleri eleştirebildiği sonucuna ulaşılmıştır. Netice itibarıyla Fâkihânî’nin şerh yaklaşımı, hadis ilmi ile fıkıh metodolojisini bütünleştiren sistematik bir yapı arz etmekte; ahkâm hadislerinin anlaşılmasına önemli katkılar sunan özgün bir metodoloji olarak değerlendirilmektedir.

Zitieren

APA

Kalaç, R., & Esen, M. (2026). Ahkâm Hadislerinin Mâlikî Perspektiften Şerhi: Fâkihânî’nin (ö.734/1334) Riyâzü’l-Efhâm’ının Metodolojik Tahlili. HADITH, 376-408. https://doi.org/10.61218/hadith.1944523

Vancouver

Kalaç R, Esen M. Ahkâm Hadislerinin Mâlikî Perspektiften Şerhi: Fâkihânî’nin (ö.734/1334) Riyâzü’l-Efhâm’ının Metodolojik Tahlili. HADITH. 2026:376-408. doi:10.61218/hadith.1944523

BibTeX
@article{Kala2026,
  author = {Kalaç, Rıdvan and Esen, Mücahit},
  title = {Ahkâm Hadislerinin Mâlikî Perspektiften Şerhi: Fâkihânî’nin (ö.734/1334) Riyâzü’l-Efhâm’ının Metodolojik Tahlili},
  journal = {HADITH},
  year = {2026},
  number = {16},
  pages = {376--408},
  doi = {10.61218/hadith.1944523}
}
Kostenlos starten →