EUVIMEDEUVIMED entdecken
Crossref

การเปลี่ยนผ่านความหมายของงานใบตองในบริบทวัฒนธรรมไทยจากอดีตสู่ปัจจุบัน

ศักรินทร์ หงส์รัตนาวรกิจ, ศิวเวท จีนกิ้ม, ภาณุพงศ์ ศรีเมือง

Journal of Home Economics Technology and Innovation · 28.06.2026 · 5 (1) · 15-28

DOI: 10.60101/jhet.2026.1267 ↗

Kurz gefasst

Fachartikel in der Zeitschrift Journal of Home Economics Technology and Innovation, online erschienen am 28.06.2026. Verfasst von ศักรินทร์ หงส์รัตนาวรกิจ und 2 weiteren Autor:innen.

AbstractBibliografische AngabenZitieren

Abstract (Originalsprache)

การวิจัยครั้งนี้เป็นงานวิจัยเชิงคุณภาพแบบปรากฏการณ์วิทยา มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาการเปลี่ยนผ่านความหมายของงานใบตองในบริบทวัฒนธรรมไทยจากอดีตสู่ปัจจุบัน ผู้ให้ข้อมูลหลักจำนวน 15 คน ประกอบด้วย ครูอาจารย์สอนงานใบตอง ช่างฝีมือที่สืบทอดงานใบตอง ผู้ประกอบอาชีพที่นำงานใบตองไปประยุกต์ใช้ นักศึกษาที่ได้รับการถ่ายทอดงานใบตอง รวบรวมข้อมูลโดยการสัมภาษณ์เชิงลึก การสังเกตแบบไม่มีส่วนร่วม และศึกษาจากเอกสารและงานวิจัยที่เกี่ยวข้อง ผลการวิจัย พบว่า งานใบตองเป็นศิลปหัตถกรรมไทยที่สะท้อนถึงภูมิปัญญา วัฒนธรรม และอัตลักษณ์ความเป็นไทยได้อย่างชัดเจน โดยในอดีตงานใบตองมีความผูกพันกับวิถีชีวิตของคนไทยในทุกช่วงวัย ตั้งแต่การดำรงชีวิตประจำวันไปจนถึงพิธีกรรมทางศาสนาและความเชื่อต่างๆ ทั้งยังเป็นวัสดุธรรมชาติที่นำมาใช้เป็นภาชนะ ห่ออาหาร และเครื่องประกอบพิธีกรรม เมื่อเข้าสู่บริบทสังคมปัจจุบัน แม้ว่าการใช้วัสดุสังเคราะห์ เช่น พลาสติกและโฟม จะเข้ามาทดแทนบทบาทของงานใบตองในชีวิตประจำวัน ส่งผลให้การใช้งานลดลง แต่คุณค่าของงานใบตองยังคงได้รับการยอมรับในฐานะมรดกทางวัฒนธรรม ศิลปะประณีต และสัญลักษณ์ของความเป็นไทย โดยมีการประยุกต์รูปแบบ เทคนิค และการใช้งานให้สอดคล้องกับวิถีชีวิตร่วมสมัย เช่น การตกแต่งสถานที่ งานบริการด้านอาหาร การท่องเที่ยว เชิงวัฒนธรรม และการพัฒนาผลิตภัณฑ์ที่เป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อม ด้านการถ่ายทอดองค์ความรู้ ในอดีตเป็นการสืบทอดภายในครอบครัว ชุมชน และผ่านครูภูมิปัญญาในลักษณะครูกับศิษย์ โดยเน้นการเรียนรู้จากการสังเกต การสาธิต และการฝึกปฏิบัติจริง ขณะที่ปัจจุบันได้ขยายสู่ระบบการศึกษา สถาบันการเรียนรู้ ศูนย์วัฒนธรรม และสื่อดิจิทัล ทำให้เกิดการเข้าถึงองค์ความรู้ ได้อย่างกว้างขวางและหลากหลายมากขึ้น นอกจากนี้ งานใบตองยังมีคุณค่าในหลายมิติ ทั้งด้านสังคมและวัฒนธรรม ด้านจิตใจด้านศิลปะ ด้านเศรษฐกิจ และด้านสิ่งแวดล้อม โดยเฉพาะการตอบสนองต่อแนวคิดการพัฒนาอย่างยั่งยืนผ่านการใช้วัสดุธรรมชาติที่สามารถย่อยสลายได้ ดังนั้น การอนุรักษ์และสืบสานงานใบตองควรดำเนินควบคู่กับการพัฒนานวัตกรรม การส่งเสริมการเรียนรู้ และการสร้างมูลค่าเพิ่มให้กับผลิตภัณฑ์ เพื่อให้ภูมิปัญญาท้องถิ่นแขนงนี้คงอยู่และสามารถตอบสนองต่อความต้องการของสังคมในปัจจุบันได้อย่างยั่งยืน

Zitieren

APA

หงส์รัตนาวรกิจ, ศ., จีนกิ้ม, ศ., & ศรีเมือง, ภ. (2026). การเปลี่ยนผ่านความหมายของงานใบตองในบริบทวัฒนธรรมไทยจากอดีตสู่ปัจจุบัน. Journal of Home Economics Technology and Innovation, 5(1), 15-28. https://doi.org/10.60101/jhet.2026.1267

Vancouver

หงส์รัตนาวรกิจ ศ, จีนกิ้ม ศ, ศรีเมือง ภ. การเปลี่ยนผ่านความหมายของงานใบตองในบริบทวัฒนธรรมไทยจากอดีตสู่ปัจจุบัน. Journal of Home Economics Technology and Innovation. 2026;5(1):15-28. doi:10.60101/jhet.2026.1267

BibTeX
@article{2026,
  author = {หงส์รัตนาวรกิจ, ศักรินทร์ and จีนกิ้ม, ศิวเวท and ศรีเมือง, ภาณุพงศ์},
  title = {การเปลี่ยนผ่านความหมายของงานใบตองในบริบทวัฒนธรรมไทยจากอดีตสู่ปัจจุบัน},
  journal = {Journal of Home Economics Technology and Innovation},
  year = {2026},
  volume = {5},
  number = {1},
  pages = {15--28},
  doi = {10.60101/jhet.2026.1267}
}
Kostenlos starten →