มโนทัศน์การดํารงอยู่ของภูมิปัญญาการสร้างเรือนอยู่อาศัย กลุ่มชาติพันธุ์ไท (ดํา)
วารสารศิลปกรรมศาสตร์วิชาการ วิจัย และงานสร้างสรรค์ · 21.08.2026 · 13 (2)
DOI: 10.60101/faraa.2026.280712 ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift วารสารศิลปกรรมศาสตร์วิชาการ วิจัย และงานสร้างสรรค์, online erschienen am 21.08.2026. Verfasst von เมธี พิริยการนนท์ und 1 weiteren Autor:innen. Der Volltext ist frei zugänglich (Open Access, CC BY-NC-ND 4.0).
Abstract (Originalsprache)
การสร้างเรือนอยู่อาศัยกลุ่มชาติพันธุ์ต่างๆ ล้วนเกิดการเปลี่ยนแปล ตลอดเวลาอันเกิดจากปัจจัยหลายด้าน ทั้งด้านการปกครอง การปรับตัวทางวัฒนธรรม หรือการพัฒนาทางด้านเทคโนโลยี การศึกษาเรื่องมโนทัศน์การดํารงอยู่ของภูมิปัญญาการสร้างเรือนอยู่อาศัยกลุ่มชาติพันธุ์ไท (ดํา) มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษารูปแบบสถาปัตยกรรมที่เป็นเอกลักษณ์ของเรือน การจัดพื้นที่ประโยชน์ใช้สอยทั้งภายในและภายนอก คติความเชื่อ การใช้พื้นที่ที่เชื่อมโยงถึงความเชื่อทางจิตวิญญาณที่สอดคล้องกับวิถีชีวิตและสังคม วัฒนธรรมในปัจจุบันของชาติพันธุ์ไท ทั้งในประเทศไทย, สาธารณรัฐสังคมนิยมเวียดนาม และสาธารณรัฐประชาธิปไตยประชาชนลาว โดยใช้แบบสํารวจทางกายภาพ และการเข้าสัมภาษณ์เจ้าของเรือน ผลของการศึกษาพบว่า กลุ่มชาติพันธุ์ไทดํามีวิถีชีวิต และคติความเชื่อเรื่องผีบรรพบุรุษ และสกุลผีต่างๆ ที่สืบทอดมาแต่โบราณ เป็นแกนหลักของภูมิปัญญาการสร้างที่อยู่อาศัย แต่การเปลี่ยนแปลงตามเวลาทําให้เกิด “การปรับตัว” ให้เข้ากับสภาพแวดล้อมของสังคมใหม่ ทั้งการเปลี่ยนแปลงตามรูปแบบการปกครอง การเปลี่ยนแปลงตามสภาพทางสังคม เทคโนโลยี วัสดุ และสภาพอากาศ ส่งผลต่อการสร้างเรือนที่แตกต่างกันตามสมัยนิยม เช่น การปรับเปลี่ยนวัสดุจากไม้เป็นปูน หรือการกั้นพื้นที่ที่เป็นสัดส่วนให้มีความเป็นส่วนตัวมากขึ้น แต่ยังรักษา ดํารงอยู่ของผีบรรพบุรุษในสกุลผีต่าง ๆ ที่เพื่อปกป้องรักษาลูกหลานที่สืบทอดชาติพันธ์ให้คงอยู่ ทําให้เกิดมโนทัศน์การดํารงอยู่ของภูมิปัญญาการสร้างเรือนอยู่อาศัยกลุ่มชาติพันธุ์ไทดํา
Zitieren
APA
พิริยการนนท์, เ., & วอทอง, ว. (2026). มโนทัศน์การดํารงอยู่ของภูมิปัญญาการสร้างเรือนอยู่อาศัย กลุ่มชาติพันธุ์ไท (ดํา). วารสารศิลปกรรมศาสตร์วิชาการ วิจัย และงานสร้างสรรค์, 13(2). https://doi.org/10.60101/faraa.2026.280712
Vancouver
พิริยการนนท์ เ, วอทอง ว. มโนทัศน์การดํารงอยู่ของภูมิปัญญาการสร้างเรือนอยู่อาศัย กลุ่มชาติพันธุ์ไท (ดํา). วารสารศิลปกรรมศาสตร์วิชาการ วิจัย และงานสร้างสรรค์. 2026;13(2). doi:10.60101/faraa.2026.280712
BibTeX
@article{2026,
author = {พิริยการนนท์, เมธี and วอทอง, วิวัฒน์},
title = {มโนทัศน์การดํารงอยู่ของภูมิปัญญาการสร้างเรือนอยู่อาศัย กลุ่มชาติพันธุ์ไท (ดํา)},
journal = {วารสารศิลปกรรมศาสตร์วิชาการ วิจัย และงานสร้างสรรค์},
year = {2026},
volume = {13},
number = {2},
doi = {10.60101/faraa.2026.280712}
}
EUVIMED