Kültürel Bellekten Millî Uyanışa: Ziya Gökalp’in Anlatı Dünyası
Uluslararası Ekonomi Siyaset İnsan ve Toplum Bilimleri Dergisi · 29.10.2026 · 9 (6 - Ziya Gökalp Özel Sayısı) · 1-18
DOI: 10.59445/ijephss.1987465 ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift Uluslararası Ekonomi Siyaset İnsan ve Toplum Bilimleri Dergisi, online erschienen am 29.10.2026. Verfasst von Zehra Görkem Duran Gültekin. Die Arbeit nennt 16 Literaturangaben. Gefördert von: Çalışma, kamusal, özel, ticari nitelikte ya da kar amacı gütmeyen herhangi bir kurumdan destek alınmadan hazırlanmıştır..
Abstract (Originalsprache)
Bu çalışma, Türk sosyolojisi ve düşünce tarihinin öncü isimlerinden Ziya Gökalp’in seçili manzumelerini, Jan Assmann’ın kültürel bellek kuramı perspektifinden incelemeyi amaçlamaktadır. Toplumların kriz ve çözülme dönemlerinde millî bilincin uyanışında belleğin üstlendiği kurucu rolü merkeze alan araştırmada, Ergenekon, Alageyik, Kızılelma, Turan, Lisan, Ahlak, Kadın ve Köy şiirleri nitel metin çözümlemesi yöntemiyle değerlendirilmiştir. İnceleme sonucunda, Ziya Gökalp’in edebî üretiminin yalnızca estetik bir kaygı taşımadığı aksine kolektif bellekte yer alan kurucu mitleri, kahramanları, sembolleri ve bellek mekânlarını dönemin toplumsal ihtiyaçları doğrultusunda yeniden işlevselleştiren bilinçli bir kültürel inşa sürecinin parçası olduğu tespit edilmiştir. Gökalp, dilde sadelik anlayışı ve coğrafi sınırları aşan kurgusal bellek mekânları aracılığıyla millî bilincin sınırlarını yeniden çizerken bu bilinci taşıyacak ideal birey tipolojisini de ahlak, kadın ve köye/halka dönüş temaları üzerinden şekillendirerek toplumsal dönüşümün ahlaki aktörleri olarak kurgulamıştır. Sonuç olarak çalışma, Gökalp’in geçmişe ait mitik ve kültürel unsurları modern bir millî kimlik ile geleceğe yönelik ortak bir mefkûre inşa etmek amacıyla işlevsel hafıza figürleri olarak yeniden ürettiğini ve kültürel belleği millî kimliğin sürekliliğini sağlayan dinamik bir araç hâline dönüştürdüğünü ortaya koymaktadır.
Förderung
- Çalışma, kamusal, özel, ticari nitelikte ya da kar amacı gütmeyen herhangi bir kurumdan destek alınmadan hazırlanmıştır.
Zitieren
APA
Gültekin, Z. G. D. (2026). Kültürel Bellekten Millî Uyanışa: Ziya Gökalp’in Anlatı Dünyası. Uluslararası Ekonomi Siyaset İnsan ve Toplum Bilimleri Dergisi, 9(6 - Ziya Gökalp Özel Sayısı), 1-18. https://doi.org/10.59445/ijephss.1987465
Vancouver
Gültekin ZGD. Kültürel Bellekten Millî Uyanışa: Ziya Gökalp’in Anlatı Dünyası. Uluslararası Ekonomi Siyaset İnsan ve Toplum Bilimleri Dergisi. 2026;9(6 - Ziya Gökalp Özel Sayısı):1-18. doi:10.59445/ijephss.1987465
BibTeX
@article{Gltekin2026,
author = {Gültekin, Zehra Görkem Duran},
title = {Kültürel Bellekten Millî Uyanışa: Ziya Gökalp’in Anlatı Dünyası},
journal = {Uluslararası Ekonomi Siyaset İnsan ve Toplum Bilimleri Dergisi},
year = {2026},
volume = {9},
number = {6 - Ziya Gökalp Özel Sayısı},
pages = {1--18},
doi = {10.59445/ijephss.1987465}
}
EUVIMED