NÜKLEER DÜZENLEME KURUMU İÇİN BİR ÖNERİ: NÜKLEER GÜVENLİK DANIŞMA KOMİTESİ
Kamu Yönetimi ve Politikaları Dergisi · 02.11.2026 · 7 (3) · 315-337
DOI: 10.58658/kaypod.1991063 ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift Kamu Yönetimi ve Politikaları Dergisi, online erschienen am 02.11.2026. Verfasst von İbrahim Halil Dere. Die Arbeit nennt 34 Literaturangaben.
Abstract (Originalsprache)
Nükleer güvenlik, nükleer enerjinin kontrollü ve güvenli bir şekilde kullanılmasını sağlamak için hazırlanmış ilkeler, düzenlemeler ve yaklaşımlardan oluşan bir çerçevedir ve gerçekleşme olasılığı düşük olsa dahi sonuçları ağır olabilecek radyolojik olayların önlenmesine odaklanan, yüksek uzmanlık gerektiren bir çevresel güvenlik alanıdır. Bu çalışma, Türkiye’de nükleer güvenlik konusunda görevli düzenleyici ve denetleyici kuruluş olan Nükleer Düzenleme Kurumu (NDK) karar süreçlerini desteklemek üzere kurulabilecek Nükleer Güvenlik Danışma Komitesini; reaktör güvenliği odağında, önemli düzenleyici kararlar öncesinde kullanılabilecek bağımsız bilimsel ve teknik danışma mekanizması olarak incelemektedir. Çalışmanın gerekçesi, AEK ve TAEK dönemlerinde var olan istişare organlarına rağmen NDK döneminde yasal dayanağı, çalışma usulü ve bağımsızlık koşulları açık bir danışma komitesinin bulunmamasıdır. Çalışma, nitel hukuki-kurumsal analiz ve karşılaştırmalı doküman incelemesine dayanmaktadır. Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı ve OECD/NEA rehberleri, seçilmiş ülke örnekleri ve Türkiye’nin AEK (1956-1982), TAEK (1982-2018) ve NDK (2018 sonrası) çizgisindeki kurumsal deneyimi birlikte değerlendirilmiştir. Makalenin temel iddiası, danışma komitesinin düzenleyici kararların bilgiye dayalı kalitesini artırabileceği; ancak karar yetkisi ile sorumluluk ilişkisini bulanıklaştırmaması, kamusal katılımı ikame etmemesi ve riskleri ölçüsüz biçimde büyüten teknokratik bir yapıya dönüşmemesi gerektiğidir. Bu çerçevede önerilen komite, görüşleri bağlayıcı olmayan, karar yetkisi kullanmayan, fakat önemli düzenleyici kararlar öncesinde bağımsız bilimsel ve teknik değerlendirme sunan yedi üyeli bir uzmanlık organı olarak kurgulanmaktadır. Çalışma ayrıca, Türkiye için önerilecek modelin ülkeye özgü hukuki ve kurumsal koşullara uyarlanması gerektiğini savunmaktadır.
Zitieren
APA
Dere, İ. H. (2026). NÜKLEER DÜZENLEME KURUMU İÇİN BİR ÖNERİ: NÜKLEER GÜVENLİK DANIŞMA KOMİTESİ. Kamu Yönetimi ve Politikaları Dergisi, 7(3), 315-337. https://doi.org/10.58658/kaypod.1991063
Vancouver
Dere İH. NÜKLEER DÜZENLEME KURUMU İÇİN BİR ÖNERİ: NÜKLEER GÜVENLİK DANIŞMA KOMİTESİ. Kamu Yönetimi ve Politikaları Dergisi. 2026;7(3):315-337. doi:10.58658/kaypod.1991063
BibTeX
@article{Dere2026,
author = {Dere, İbrahim Halil},
title = {NÜKLEER DÜZENLEME KURUMU İÇİN BİR ÖNERİ: NÜKLEER GÜVENLİK DANIŞMA KOMİTESİ},
journal = {Kamu Yönetimi ve Politikaları Dergisi},
year = {2026},
volume = {7},
number = {3},
pages = {315--337},
doi = {10.58658/kaypod.1991063}
}
EUVIMED