EUVIMEDEUVIMED entdecken
Crossref

DEVRİM SONRASI İRAN İSLAM CUMHURİYETİ EKONOMİ POLİTİĞİ (1979-2025)

Canan Ağyürek

Haliç Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi · 2026

DOI: 10.56206/husbd.1715749 ↗

Kurz gefasst

Fachartikel in der Zeitschrift Haliç Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 2026. Verfasst von Canan Ağyürek. Die Arbeit nennt 27 Literaturangaben.

AbstractBibliografische AngabenZitierenVerwandte Studien

Abstract (Originalsprache)

1979 İran İslam Devrimi ile sadece siyasal değişim yaşanmamıştır aynı zamanda eğitim, ekonomi, sağlık, ulaşım gibi akla gelebilecek birçok alanda değişiklikler yaşanmıştır. Ancak bu alanlardan daha ziyade ülke ekonomisi etkilenmiştir. İran İslam devrimi sonrası değişen rejim, İran’ın iç ve dış politikalarında da köklü değişimlere sebep olmuştur. Böylece birçok alanı kontrol altında tutan devrim ve dolayısıyla İslami unsurlar politikaları domine etmiştir. Bu uygulanırken özellikle Batının sömürü düzenine eleştiriler getirilmiştir. Getirilen eleştirilerle fitili ateşlenen ve diğer ekonomik saiklerin de şekillendirdiği İran İslam Devrimi ile ülkede yaşanan dönüşümler neticesinde İngilizler ve Amerikalılar başta olmak üzere Batı ile ilişkiler boyut değiştirmiştir. Devrim sonrası Amerika ile yaşanan krizler olumsuz etkileşimin daha da tırmanmasına sebep olmuştur. Ekonomik yaptırımlar uygulayan Batı ülkelerine karşın İran bu kıskaçtan kurtulabilmek için çeşitli alternatifler geliştirmeye çalışmıştır. Ancak ülkede yaşanan ekonomik sorunların temel sebebi bu yaptırımlardan ziyade kronikleşmiş bazı sorunlardır. Bu çalışmada ise bu köklü ve karışık sorunlara değinilmekle birlikte devrim sonrası günümüze değin süregelen ekonomi politikaları ve etkilerine yer verilecektir. Bununla birlikte devletin İran İslam Cumhuriyeti olmasıyla yaşanan değişim ve bu durumun ekonomiye etkilerine değinilecektir. Savaş ve yaptırımların etkisinde kalan İran ekonomisinin, hükümetin ekonomideki rolü ile ne yönde değişim kaydettiği de ele alınacaktır. Teorik çerçevede rantiye devlet, neo-merkantilizm ve İslam Ekonomisi modeli üzerinden İran örneği değerlendirilecektir. Petrol ve doğalgazın dünya ekonomisinde önemli bir araç olmasının ardından, Dünya’da ve Ortadoğu’da yaşanan dönüşüm küresel ekonomik sistemleri de etkilemiştir. Yaşanan bu dönüşümün, İran’ın sahip olduğu rezervler ve bu rezervlerle ilgili yürütülen politikaların toplumdaki yansımaları maalesef vatandaşların yaşam standardında bir değişime yol açmamıştır hatta Batılı Şirketlerle yapılan ayırıma dönük anlaşmalarla sömürülme duygusu halkın her kesiminde karamsarlığa sebep olmuştur. Doğal kaynakların kullanım biçimi ve diğer harcama kalemlerinin dengesizliğinin halkta oluşturduğu bir tepkiyle başlayan devrim beklenen sonuçlar doğurmuş mudur, halkın refah seviyesinde bir değişim yaşanmış mıdır, işsizlik oranları düşmüş müdür gibi soruların yanıtlanması için yapılan bu çalışma ile devrim sonrası İran ekonomisinin unsurları ele alınacaktır.

Zitieren

APA

Ağyürek, C. (2026). DEVRİM SONRASI İRAN İSLAM CUMHURİYETİ EKONOMİ POLİTİĞİ (1979-2025). Haliç Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. https://doi.org/10.56206/husbd.1715749

Vancouver

Ağyürek C. DEVRİM SONRASI İRAN İSLAM CUMHURİYETİ EKONOMİ POLİTİĞİ (1979-2025). Haliç Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 2026. doi:10.56206/husbd.1715749

BibTeX
@article{Ayrek2026,
  author = {Ağyürek, Canan},
  title = {DEVRİM SONRASI İRAN İSLAM CUMHURİYETİ EKONOMİ POLİTİĞİ (1979-2025)},
  journal = {Haliç Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi},
  year = {2026},
  doi = {10.56206/husbd.1715749}
}
Kostenlos starten →