EUVIMEDEUVIMED entdecken
Crossref

Fermente ve Fonksiyonel Geleneksel İçecek Hardaliye’nin Üretimi ve Biyoaktif Potansiyeli

Elif Nisa Kurt, Hasim Kelebek

Adana Alparslan Türkeş Bilim ve Teknoloji Üniversitesi Bilim Dergisi · 17.08.2026 · (2)

DOI: 10.55198/atujscience.1928864 ↗

Kurz gefasst

Fachartikel in der Zeitschrift Adana Alparslan Türkeş Bilim ve Teknoloji Üniversitesi Bilim Dergisi, online erschienen am 17.08.2026. Verfasst von Elif Nisa Kurt und 1 weiteren Autor:innen. Die Arbeit nennt 46 Literaturangaben.

AbstractBibliografische AngabenZitierenVerwandte Studien

Abstract (Originalsprache)

Hardaliye, üzüm şırasının siyah hardal tohumu, vişne yaprağı ve belirli koruyucu bileşenlerle birlikte gele-neksel yöntemle fermantasyona bırakılmasıyla elde edilen alkolsüz bir fermente içecektir. Üretim süreci ge-nellikle cibreli üzüm şırasının, ezilmiş siyah hardal tohumu ve vişne yaprağıyla birlikte tanklara tabakalar halinde yerleştirilmesi ve ardından 20–22 °C’de yaklaşık 4–5 hafta süren laktik asit fermantasyonu ile ger-çekleştirilir. Bu üretim yöntemi, çeşitli bilimsel yayınlar ve yerel üretici tanımlarının yer aldığı web kaynak-larıyla da uyum göstermektedir. Ürün, 2017 yılından bu yana Kırklareli ili adına coğrafi işaret tesciline sa-hip olup Trakya bölgesine özgü geleneksel bir içecek niteliğindedir. Hardaliye, üretimde kullanılan üzüm çeşidine bağlı olarak değişmekle birlikte, genellikle kokulu siyah üzümlerle üretildiğinden karakteristik ko-yu yakut kırmızısı bir renge sahiptir. Hardaliyenin toplam fenolik madde içeriği kullanılan üzüm çeşidi, üre-tim koşulları ve fermantasyon süresine bağlı olarak değişmekte olup literatürde 2128 mg GAE/L seviyeleri-ne kadar ulaşabildiği bildirilmektedir. Gallik asit, protokateşik asit, kafeik asit, p-kumarik asit ve resveratrol gibi fenolik bileşikler hardaliyede baskın olarak tespit edilen bileşenlerdir; bu durum web kaynaklarında be-lirtilen “fenolik açıdan zengin bir içecek” tanımlamalarıyla da uyumludur. Hardaliyenin fermantasyonunda rol alan laktik asit bakterileri arasında Lactobacillus plantarum, L. casei subsp. pseudoplantarum ve L. pa-racasei subsp. paracasei türleri öne çıkmakta; bu türler süreç boyunca farklı aşamalarda aktif hale gelerek fermantasyonun stabil şekilde ilerlemesini sağlamaktadır. Antioksidan kapasite üzerine yapılan çalışmalar, hardaliyenin oldukça yüksek biyolojik aktiviteye sahip olduğunu göstermektedir. ORAC yöntemiyle ölçülen antioksidan kapasitenin 64 mmol TE/L seviyesine ulaşabildiği; başka bir çalışmada ise antioksidan aktivite-nin %30,24–%93,15 aralığında olduğu bildirilmiştir. Hardaliyenin fenolik içeriğinin, özellikle kuersetin, ka-teşin ve isorhamnetin gibi flavonoidler bakımından kırmızı şaraptan daha zengin olduğunu gösteren bilimsel çalışmalar bulunmaktadır. Üretimde kullanılan siyah hardal tohumunun içerdiği ve antikanser etkisi litera-türde rapor edilmiş sinigrin bileşiği, hardaliyeye ek bir fonksiyonel değer katmaktadır. Tüm bu bulgular; yüksek fenolik bileşik içeriği, güçlü antioksidan potansiyeli, laktik asit fermantasyonuna bağlı biyoyararlılık artışı ve alkolsüz bir fermente içecek olması nedeniyle hardaliyenin geleneksel fakat aynı zamanda fonksi-yonel bir içecek olarak değerlendirilebileceğini göstermektedir. Bu derleme çalışmada, hardaliyenin üretim süreçleri, fermantasyon koşulları ve ürünün biyoaktif özellikleri üzerine gerçekleştirilen bilimsel araştırma-lar sistematik biçimde ele alınmış ve literatürdeki güncel bulgular derlenmiştir.

Zitieren

APA

Kurt, E. N., & Kelebek, H. (2026). Fermente ve Fonksiyonel Geleneksel İçecek Hardaliye’nin Üretimi ve Biyoaktif Potansiyeli. Adana Alparslan Türkeş Bilim ve Teknoloji Üniversitesi Bilim Dergisi. https://doi.org/10.55198/atujscience.1928864

Vancouver

Kurt EN, Kelebek H. Fermente ve Fonksiyonel Geleneksel İçecek Hardaliye’nin Üretimi ve Biyoaktif Potansiyeli. Adana Alparslan Türkeş Bilim ve Teknoloji Üniversitesi Bilim Dergisi. 2026. doi:10.55198/atujscience.1928864

BibTeX
@article{Kurt2026,
  author = {Kurt, Elif Nisa and Kelebek, Hasim},
  title = {Fermente ve Fonksiyonel Geleneksel İçecek Hardaliye’nin Üretimi ve Biyoaktif Potansiyeli},
  journal = {Adana Alparslan Türkeş Bilim ve Teknoloji Üniversitesi Bilim Dergisi},
  year = {2026},
  number = {2},
  doi = {10.55198/atujscience.1928864}
}
Kostenlos starten →