Dijital Çağda Doküman Analizi Yöntemi
Türkiye Eğitim Dergisi · 25.06.2026 · 11 (1) · 238-269
DOI: 10.54979/turkegitimdergisi.1935562 ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift Türkiye Eğitim Dergisi, online erschienen am 25.06.2026. Verfasst von Mahir Kavun und 2 weiteren Autor:innen. Die Arbeit nennt 20 Literaturangaben.
Abstract (Originalsprache)
Bu çalışma, nitel araştırmalarda yaygın biçimde kullanılan doküman analizi yöntemini günümüz koşulları çerçevesinde yeniden ele almayı amaçlamaktadır. Türkiye'de doküman analizi yöntemini konu edinen makale düzeyindeki araştırmaların sınırlı sayıda olması ve dijital teknolojilerle birlikte belge kavramının kapsamının genişlemesi, bu araştırmanın hazırlanmasına zemin oluşturmuştur. Çalışmada öncelikle doküman ve doküman analizi kavramları yeniden tartışılmakta; ardından yöntemin dokuz aşamalı bir çerçevesi ortaya konmaktadır. Bu aşamalar sırasıyla araştırma sorusunun belirlenmesi, belge derleme ve örnekleme, belgelerin eleştirel değerlendirilmesi, ön okuma ve sınıflama, kodlama, tema ve kategori geliştirme, yorum ve anlam üretme, geçerlik ve güvenirlik stratejileri ile raporlamadan oluşmaktadır. Araştırmada ayrıca betimsel, in vivo ve değerlendirici kodlama türleri somut örneklerle açıklanmakta; yöntemin eğitim, hukuk, sağlık, tarih, siyaset, sosyoloji, işletme, sosyal hizmet ile dijital ortam ve büyük veri alanlarındaki kullanımları incelenmektedir. Son olarak yapay zekâ araçlarının doküman analizine katkısı; doğal dil işleme, metin sınıflandırma, konu modelleme, duygu analizi ve büyük dil modelleri ekseninde değerlendirilmekte ve yapay zekâ destekli yaklaşımların geleneksel yöntemi ikame edemeyeceği, aksine araştırmacının yorumlayıcı kapasitesini genişleten tamamlayıcı bir katman oluşturması gerekeceği yorumu yapılmaktadır.
Zitieren
APA
Kavun, M., Şimşek, B., & Özen, O. (2026). Dijital Çağda Doküman Analizi Yöntemi. Türkiye Eğitim Dergisi, 11(1), 238-269. https://doi.org/10.54979/turkegitimdergisi.1935562
Vancouver
Kavun M, Şimşek B, Özen O. Dijital Çağda Doküman Analizi Yöntemi. Türkiye Eğitim Dergisi. 2026;11(1):238-269. doi:10.54979/turkegitimdergisi.1935562
BibTeX
@article{Kavun2026,
author = {Kavun, Mahir and Şimşek, Bahattin and Özen, Orhan},
title = {Dijital Çağda Doküman Analizi Yöntemi},
journal = {Türkiye Eğitim Dergisi},
year = {2026},
volume = {11},
number = {1},
pages = {238--269},
doi = {10.54979/turkegitimdergisi.1935562}
}
EUVIMED