Savaş ve Barış Arasında Selâhaddin Eyyûbî’nin Müslüman Devletlerle İlişkileri
Çankırı Karatekin Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi · 29.04.2026 · 17 (1) · 1-10
DOI: 10.54558/jiss.1809099 ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift Çankırı Karatekin Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, online erschienen am 29.04.2026. Verfasst von Fatih Güzel. Die Arbeit nennt 20 Literaturangaben.
Abstract (Originalsprache)
Amaç: Bu çalışma, Selâhaddin Eyyûbî’nin XII. yüzyılda İslâm dünyasının içinde bulunduğu siyasi ve mezhebi kriz ortamında üstlendiği rolü analiz etmektedir. Onun yalnızca Haçlılara karşı savaşan bir komutan değil, aynı zamanda İslâm dünyasında birlik arayışını temsil eden bir devlet kurucusu ve ideolojik lider olduğu vurgulanmaktadır. Yöntem: Bu çalışma, tarihsel olayları yorumlayıcı bir bakış açısıyla ele alan nitel bir tarihsel analiz yöntemine dayanmaktadır. Selâhaddin Eyyûbî’nin askerî, siyasî ve ideolojik faaliyetleri; dönemin siyasî yapısı, hilafet kurumunun durumu, mezhebî ilişkiler ve İslâm dünyasını birleştirme çabaları bağlamında incelenmiştir. Makalede, birincil ve ikincil tarihî kaynaklardan yararlanılarak, Selâhaddin’in uyguladığı stratejiler tarihsel süreç içinde yorumlanmış ve bu stratejilerin İslâm dünyası üzerindeki etkileri değerlendirilmiştir. Selâhaddin Eyyûbî’nin Abbâsî halifesi, Zengîler, Fatımîlerle olan ilişkileri karşılaştırmalı olarak ele alınarak, meşruiyet, birlik temaları çerçevesinde analiz yapılmıştır. Bulgular: Selâhaddin’in Mısır’da Fatımî hilafetini sona erdirerek Abbâsî halifesi adına hutbe okutması, Sünnîliğin yeniden kurumsal hâkimiyet kazanmasına olanak sağlamıştır. Zengîler sonrası otorite boşluğunu değerlendiren Selâhaddin, Abbâsî hilafetinin onayını alarak Suriye ve çevresinde meşru bir egemenlik kurmuştur. 1187’deki Hıttîn Zaferi ve Kudüs’ün fethi, onun hem askerî hem de dini liderlik konumunu pekiştirmiştir. Abbâsî halifesiyle ilişkileri zaman zaman gerginlikler içerse de karşılıklı çıkar ve meşruiyet temeline dayalı bir denge politikası sürdürülmüştür. Sonuç: Selâhaddin Eyyûbî’nin faaliyetleri, İslâm dünyasında siyasî birliğin yeniden inşası, mezhebi kutuplaşmanın zayıflatılması, hilafetin meşruiyet kaynağı olarak güçlendirilmesi ve Haçlılara karşı etkili bir direnişin örgütlenmesi gibi çok yönlü hedefleri içermektedir. Onun ölümüyle birlikte kurduğu siyasî denge zamanla zayıflasa da Selâhaddin, hem kendi dönemi hem de sonraki yüzyıllar için "ideal Müslüman hükümdar" tipinin temsilcisi olmayı sürdürmüştür. Eylemleri ve idealleri, siyasî istikrar, dinî birlik ve dış tehdide karşı kolektif savunma gibi temalar etrafında şekillenmiş, İslâm tarihinde derin izler bırakmıştır. Özgünlük: Bu çalışma, Selâhaddin’i sadece askerî yönüyle değil, siyasi meşruiyet arayışları ve hilafetle kurduğu çok boyutlu ilişkiler bağlamında ele alarak klasik anlatıların ötesine geçmektedir. Onun liderliği, dönemsel krizleri aşmak için geliştirilen stratejik ve ideolojik bir model olarak değerlendirilmiştir.
Zitieren
APA
Güzel, F. (2026). Savaş ve Barış Arasında Selâhaddin Eyyûbî’nin Müslüman Devletlerle İlişkileri. Çankırı Karatekin Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 17(1), 1-10. https://doi.org/10.54558/jiss.1809099
Vancouver
Güzel F. Savaş ve Barış Arasında Selâhaddin Eyyûbî’nin Müslüman Devletlerle İlişkileri. Çankırı Karatekin Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 2026;17(1):1-10. doi:10.54558/jiss.1809099
BibTeX
@article{Gzel2026,
author = {Güzel, Fatih},
title = {Savaş ve Barış Arasında Selâhaddin Eyyûbî’nin Müslüman Devletlerle İlişkileri},
journal = {Çankırı Karatekin Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi},
year = {2026},
volume = {17},
number = {1},
pages = {1--10},
doi = {10.54558/jiss.1809099}
}
EUVIMED