Cem-i Kıllet Vezinlerinin Manaya Etkisi: Yûsuf Sûresi Örneği
UMDE Dini Tetkikler Dergisi · 31.07.2026 · 9 (1) · 189-209
DOI: 10.54122/umde.1913447 ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift UMDE Dini Tetkikler Dergisi, online erschienen am 31.07.2026. Verfasst von Ahmet Gür. Die Arbeit nennt 49 Literaturangaben.
Abstract (Originalsprache)
Bu çalışma, Arapça kırık çoğul sisteminin önemli unsurlarından biri olan cem-i kıllet vezinlerinin Kur’ân’da yer alan kıssalar bağlamındaki anlam ve söylem işlevlerini Yûsuf sûresi örneği üzerinden incelemektedir. Çalışmanın amacı, cem-i kıllet kalıplarının yalnızca nicelik bildiren biçimler olmayıp anlamın kapsama alanını daraltan ve anlatının odak noktalarını belirleyen belâgî tercihler olarak işlev gördüğünü ortaya koymaktır. Bu doğrultuda araştırma, metni söylem ve bağlam merkezli bir okuma yöntemiyle ele almakta ve incelemeyi Yûsuf sûresiyle sınırlı tutmaktadır. Çalışmada sûrenin tek kıssa etrafında gelişen anlatı yapısından hareketle cem-i kıllet kullanımları tematik bağlamları içerisinde analiz edilmiştir. Elde edilen bulgular, bu çoğul kalıplarının sorumluluğu belirli kişi ve gruplara yönelten, anlatısal yoğunluğu artıran ve ahlâkî vurguyu belirginleştiren bir işlev üstlendiğini göstermektedir. Ayrıca bu kullanımın, anlatıda failin sınırlarını çizerek okuyucunun dikkatini belirli aktörler üzerinde yoğunlaştırdığı ve böylece kıssanın mesajını güçlendirdiği tespit edilmiştir. Bu yönüyle çalışma, cem-i kıllet vezinlerini yalnızca morfolojik bir kategori olarak değil, Kur’ân anlatısında anlam üretimine katılan belâgî unsurlar olarak değerlendirmesi bakımından literatüre katkı sunmaktadır.
Zitieren
APA
Gür, A. (2026). Cem-i Kıllet Vezinlerinin Manaya Etkisi: Yûsuf Sûresi Örneği. UMDE Dini Tetkikler Dergisi, 9(1), 189-209. https://doi.org/10.54122/umde.1913447
Vancouver
Gür A. Cem-i Kıllet Vezinlerinin Manaya Etkisi: Yûsuf Sûresi Örneği. UMDE Dini Tetkikler Dergisi. 2026;9(1):189-209. doi:10.54122/umde.1913447
BibTeX
@article{Gr2026,
author = {Gür, Ahmet},
title = {Cem-i Kıllet Vezinlerinin Manaya Etkisi: Yûsuf Sûresi Örneği},
journal = {UMDE Dini Tetkikler Dergisi},
year = {2026},
volume = {9},
number = {1},
pages = {189--209},
doi = {10.54122/umde.1913447}
}
EUVIMED