“ÇOCUĞUN AÇIK GELECEK HAKKI” VE TMK 339/3 ÇERÇEVESİNDE EBEVEYN YETKİLERİNİN SINIRLANDIRILMASI
Türkiye Adalet Akademisi Dergisi · 30.10.2026 · (68) · 321-348
DOI: 10.54049/taad.2039462 ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift Türkiye Adalet Akademisi Dergisi, online erschienen am 30.10.2026. Verfasst von Nesli Beril Özen Çolak. Die Arbeit nennt 76 Literaturangaben.
Abstract (Originalsprache)
Velayet kavramı, tarihsel süreçte değişime uğramış ve ebeveynin çocuk üzerindeki mutlak bir hakkı olduğu kabulünden uzaklaşarak çocuğunun kişiliğini, üstün yararını koruyan bir kurum haline gelmiştir. Bu kapsamda günümüzde ebeveynlere çocuğa karşı çeşitli yükümlülükler yüklenmektedir. Özellikle bu konunun odağında çocuğun açık bir geleceğe sahip olma hakkı (right to an open future) kavramı ortaya çıkmıştır. Bu ilke uyarınca ebeveynin çocukları yetiştirirken çocuğun yetişkinlik döneminde sahip olabileceği imkanları ortadan kaldırmayacak şekilde davranması ve buna aykırı müdahalelerde bulunmaması gerekmektedir. Çocuğu yetiştirme yetkisinin bir diğer sınırı da 4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu madde 339/3’te yer alan “Ana ve baba, olgunluğu ölçüsünde çocuğa hayatını düzenleme olanağı tanırlar…” hükmüdür. Bu hüküm, ebeveynin velayet yetkisinin sınırını çizen genel bir norm niteliğindedir. Bu çalışmada, bu normun özel bir görünümü niteliğinde olan TMK m. 340 kapsamında ebeveyne verilen çocuğu yetiştirme yetkisinin çocuğun hayatına sınırsız müdahale etme yetkisinin olmadığı ve çocuğun olgunluğu ve açık gelecek hakkı kapsamında sınırlı bir yetki olduğu da ayrıca incelenmektedir. Bu çalışma neticesinde ebeveynin yetiştirme yetkisinin sınırını çocuğun açık gelecek hakkı ve TMK m. 339/3 uyarınca çocuğa tanınan özerklik alanının oluşturduğu, çocuğun gelecekte telafisi imkânsız yaşam tercihlerini önceden engelleyen ebeveyn kararlarının hukuka aykırı sayılacağı ve çocuğun açık gelecek hakkının korunabilmesi için gerekli tedbirlerin alınabileceği sonucuna varılmaktadır.
Zitieren
APA
Çolak, N. B. Ö. (2026). “ÇOCUĞUN AÇIK GELECEK HAKKI” VE TMK 339/3 ÇERÇEVESİNDE EBEVEYN YETKİLERİNİN SINIRLANDIRILMASI. Türkiye Adalet Akademisi Dergisi, 321-348. https://doi.org/10.54049/taad.2039462
Vancouver
Çolak NBÖ. “ÇOCUĞUN AÇIK GELECEK HAKKI” VE TMK 339/3 ÇERÇEVESİNDE EBEVEYN YETKİLERİNİN SINIRLANDIRILMASI. Türkiye Adalet Akademisi Dergisi. 2026:321-348. doi:10.54049/taad.2039462
BibTeX
@article{olak2026,
author = {Çolak, Nesli Beril Özen},
title = {“ÇOCUĞUN AÇIK GELECEK HAKKI” VE TMK 339/3 ÇERÇEVESİNDE EBEVEYN YETKİLERİNİN SINIRLANDIRILMASI},
journal = {Türkiye Adalet Akademisi Dergisi},
year = {2026},
number = {68},
pages = {321--348},
doi = {10.54049/taad.2039462}
}
EUVIMED