EUVIMEDEUVIMED entdecken
Crossref

BAĞIMSIZLIK YOLUNDA MOĞOLLAR: MANÇU HANEDANI’NIN ÇÖKÜŞ YILLARI VE MOĞOLİSTAN’DAKİ GENEL DURUM

Samet Kalyoncu

Genel Türk Tarihi Araştırmaları Dergisi · 31.05.2026 · 8 (17) · 673-694

DOI: 10.53718/gttad.1832840 ↗

Kurz gefasst

Fachartikel in der Zeitschrift Genel Türk Tarihi Araştırmaları Dergisi, online erschienen am 31.05.2026. Verfasst von Samet Kalyoncu. Die Arbeit nennt 72 Literaturangaben.

AbstractBibliografische AngabenZitierenVerwandte Studien

Abstract (Originalsprache)

Moğolların XVII. yüzyılda Mançu hâkimiyetine girmesi geleneksel siyasî ve toplumsal yapılarının değişime uğramasına yol açmış, Moğolistan’ın yaklaşık üç yüzyıl boyunca Mançu yönetim sistemi içinde kalmasına neden olmuştur. Mançular, hâkimiyetleri altına aldığı bölgelerde kendi uygulamalarını yürürlüğe koyarak düzeni sağlamaya çalışmıştı. XIX. yüzyıla gelindiğinde Mançu Hanedanı ekonomik daralma, afyon ticareti ve ardından patlak veren Afyon Savaşları gibi gelişmelerle ciddi bir kriz sürecine girmiştir. Bu durum yalnızca Çin’i değil, Moğolistan’ı da doğrudan etkileyen siyasî ve sosyal çalkantıları beraberinde getirmiştir. Çin’de yabancı nüfuzunun artması ve ekonomik buhranların derinleşmesi Boxer Ayaklanması’nın ortaya çıkmasına zemin hazırlamıştır. Ayaklanmanın bastırılması sonrası ise Mançular Yeni Hükûmet Politikası adıyla kapsamlı bir reform süreci başlatmışlardı. Ancak bu politikalar Moğolistan’da Çin yerleşimciliğini teşvik etmesi, idarî yapıyı değiştirmesi ve Moğol soylularının yetkilerini sınırlandırması nedeniyle büyük tepki toplamıştır. XX. yüzyılın başlarında Mançu otoritesinin zayıflaması, Rusya’nın bölgedeki etkisinin artması ve Çin’de Han milliyetçiliğinin yükselişi Moğollar arasında yeniden bağımsızlık düşüncesinin doğmasına yol açmıştır. 1911 Xinhai Devrimi’nin yarattığı siyasî boşluk Moğol liderleri tarafından bir fırsat olarak değerlendirilmiş, Bogd Han’ın desteği ve Rusya’nın diplomatik katkısıyla 29 Aralık 1911 tarihinde Moğolistan bağımsızlığını ilan etmiştir. Ardından kurulan Bogd Hanlığı, hem uluslararası statü kazanma mücadelesi yürütmüş hem de Moğol ulusal kimliğinin yeniden canlanmasında mühim rol oynamıştır. Bu süreç Moğolistan’ın modern devletleşme yolundaki temel dönüm noktalarından biri olarak kabul edilmektedir

Zitieren

APA

Kalyoncu, S. (2026). BAĞIMSIZLIK YOLUNDA MOĞOLLAR: MANÇU HANEDANI’NIN ÇÖKÜŞ YILLARI VE MOĞOLİSTAN’DAKİ GENEL DURUM. Genel Türk Tarihi Araştırmaları Dergisi, 8(17), 673-694. https://doi.org/10.53718/gttad.1832840

Vancouver

Kalyoncu S. BAĞIMSIZLIK YOLUNDA MOĞOLLAR: MANÇU HANEDANI’NIN ÇÖKÜŞ YILLARI VE MOĞOLİSTAN’DAKİ GENEL DURUM. Genel Türk Tarihi Araştırmaları Dergisi. 2026;8(17):673-694. doi:10.53718/gttad.1832840

BibTeX
@article{Kalyoncu2026,
  author = {Kalyoncu, Samet},
  title = {BAĞIMSIZLIK YOLUNDA MOĞOLLAR: MANÇU HANEDANI’NIN ÇÖKÜŞ YILLARI VE MOĞOLİSTAN’DAKİ GENEL DURUM},
  journal = {Genel Türk Tarihi Araştırmaları Dergisi},
  year = {2026},
  volume = {8},
  number = {17},
  pages = {673--694},
  doi = {10.53718/gttad.1832840}
}
Kostenlos starten →