Kendini Psikolojik Olarak Yanıltma (Self-Gaslighting) Ölçeğinin Geliştirilmesi: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması
Sakarya Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi · 12.06.2026 · 26 (1) · 17-36
DOI: 10.53629/sakaefd.1821139 ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift Sakarya Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, online erschienen am 12.06.2026. Verfasst von Gülizar Yıldız. Die Arbeit nennt 47 Literaturangaben.
Abstract (Originalsprache)
Bu çalışmada bireylerin kendini psikolojik olarak yanıltma (self-gaslighting) düzeylerini değerlendirmeye yönelik geçerli ve güvenilir bir ölçme aracı geliştirilmesi amaçlanmıştır. Geçerlik sürecinde, rasyonel yaklaşım doğrultusunda uzman görüşlerine dayalı kapsam ve yapı geçerliği değerlendirmeleri yapılmış; istatistiksel açıdan ise açımlayıcı faktör analizi (AFA), doğrulayıcı faktör analizi (DFA) ve yakınsak geçerlik analizleri uygulanmıştır. Güvenirlik değerlendirmelerinde Cronbach alfa ve birleştirici güvenirlik katsayılarından yararlanılmıştır. AFA ve Horn paralel analizleri sonucunda, toplam varyansın %65,24’ünü açıklayan beş faktörlü ve 25 maddeden oluşan bir ölçek elde edilmiştir. DFA ile test edilen modelde, maddelerin standartlaştırılmış yüklerinin 0.58 ile 0.90 arasında değiştiği, t değerlerinin istatistiksel olarak anlamlı olduğu ve ölçme modelinin uyum indekslerinin mükemmel veya kabul edilebilir olduğu belirlenmiştir. Beş faktörlü yapıya dair DFA bulgularıyla hesaplanan yakınsak geçerlik değeri 0.61’dir. Cronbach alfa güvenirlik katsayısı AFA çalışma grubunda 0.94, DFA çalışma grubunda ise 0.96 olarak bulunmuştur. DFA sonuçlarına göre hesaplanan birleştirici güvenirlik (CR) katsayısı 0.974’tür. Bu bulgular, “Kendini Psikolojik Olarak Yanıltma (Self-Gaslighting) Ölçeği”nin bilimsel ve psikometrik açıdan geçerli ve güvenilir bir ölçme aracı olduğunu göstermektedir.
Zitieren
APA
Yıldız, G. (2026). Kendini Psikolojik Olarak Yanıltma (Self-Gaslighting) Ölçeğinin Geliştirilmesi: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması. Sakarya Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 26(1), 17-36. https://doi.org/10.53629/sakaefd.1821139
Vancouver
Yıldız G. Kendini Psikolojik Olarak Yanıltma (Self-Gaslighting) Ölçeğinin Geliştirilmesi: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması. Sakarya Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi. 2026;26(1):17-36. doi:10.53629/sakaefd.1821139
BibTeX
@article{Yldz2026,
author = {Yıldız, Gülizar},
title = {Kendini Psikolojik Olarak Yanıltma (Self-Gaslighting) Ölçeğinin Geliştirilmesi: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması},
journal = {Sakarya Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi},
year = {2026},
volume = {26},
number = {1},
pages = {17--36},
doi = {10.53629/sakaefd.1821139}
}
EUVIMED