Tüketicilerin Dini Tutumları ile Helal Gıda Algısı Arasındaki İlişkinin İncelenmesi: PLS-SEM Yaklaşımıyla Ampirik Bir Araştırma
Siirt Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi · 30.06.2026 · 14 (1) · 84-105
DOI: 10.53586/susbid.1902624 ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift Siirt Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, online erschienen am 30.06.2026. Verfasst von Serhat Ata. Die Arbeit nennt 90 Literaturangaben.
Abstract (Originalsprache)
Bu çalışma, Türkiye’nin sosyo-dinî açıdan kendine özgü bir bölgeleri olan Doğu ve Güneydoğu Anadolu Bölgesi bağlamında, dinî tutumların helal gıda algısı üzerindeki etkisini incelemektedir. Çok boyutlu bir dindarlık kavramsallaştırması benimseyen çalışma, dinî tutumu inanç temelli, sosyal temelli ve maddi temelli yapılar olarak tanımlamakta ve bu yapıların helal gıda algısı üzerindeki bireysel etkilerini araştırmaktadır. Doğu ve Güneydoğu Anadolu Bölgesi’nde yaşayan gıda tüketicilerinden elde edilen anket verileri PLS-SEM yöntemi kullanılarak analiz edilmiştir. Araştırma bulguları, inanç ve manevî anlam dünyasına dayanan inanç temelli dinî tutumun helal gıda algısını güçlü ve doğrudan biçimde etkilediğini göstermektedir. Sosyal temelli dinî tutum, inanç temelli dindarlık ile helal algısı arasındaki ilişkide aracı bir rol üstlenerek, tüketim tercihlerinin oluşumunda aile yapısı, topluluk normları ve paylaşılan ahlaki beklentilerin önemini ortaya koymaktadır. Sertifikasyon ve teknik unsurlar gibi fiziksel göstergelere dayanan maddi temelli dinî tutumun ise doğrudan bir etkisi bulunmamakta; bu durum, söz konusu bölgesel bağlamda kurumsal sistemlerin tüketici değerlendirmelerini dolaylı biçimde etkilediğini göstermektedir. Bu sonuçlar, Doğu ve Güneydoğu Anadolu’da helal gıda algısının kurumsal ya da piyasa temelli göstergelerden ziyade, içselleştirilmiş inanç ve toplumsal güven ilişkilerine dayandığını ortaya koymaktadır.
Zitieren
APA
Ata, S. (2026). Tüketicilerin Dini Tutumları ile Helal Gıda Algısı Arasındaki İlişkinin İncelenmesi: PLS-SEM Yaklaşımıyla Ampirik Bir Araştırma. Siirt Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 14(1), 84-105. https://doi.org/10.53586/susbid.1902624
Vancouver
Ata S. Tüketicilerin Dini Tutumları ile Helal Gıda Algısı Arasındaki İlişkinin İncelenmesi: PLS-SEM Yaklaşımıyla Ampirik Bir Araştırma. Siirt Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 2026;14(1):84-105. doi:10.53586/susbid.1902624
BibTeX
@article{Ata2026,
author = {Ata, Serhat},
title = {Tüketicilerin Dini Tutumları ile Helal Gıda Algısı Arasındaki İlişkinin İncelenmesi: PLS-SEM Yaklaşımıyla Ampirik Bir Araştırma},
journal = {Siirt Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi},
year = {2026},
volume = {14},
number = {1},
pages = {84--105},
doi = {10.53586/susbid.1902624}
}
EUVIMED