Şehirlerimiz Dikeyleşiyor Mu? Türkiye’de İllere Göre Dikey Mimari Eğilimlerin İncelenmesi (2002-2023)
Siirt Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi · 30.06.2026 · 14 (1) · 213-232
DOI: 10.53586/susbid.1855566 ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift Siirt Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, online erschienen am 30.06.2026. Verfasst von Furkan Taha Çobanlı und 1 weiteren Autor:innen. Die Arbeit nennt 43 Literaturangaben.
Abstract (Originalsprache)
Günümüzde yerleşmelerin büyümesi ve gelişmesi gibi konular sıkça tartışılmaktadır. Özellikle şehirlerin yatay düzlemde ne kadar ve nasıl büyüdüğü geniş bir literatürle temsil edilmektedir. Ancak dikey şehircilik üzerine yapılan araştırmalar sınırlı kalmış ve özellikle Türkiye bağlamında bu konuda bilimsel incelemelere ihtiyaç duyulmaktadır. Bu çalışma, dikey şehirleşme konusundaki bilgi eksikliğine dikkat çekerek, özellikle Türkiye’de bu alandaki araştırmaların önemini vurgulamaktadır. Çalışmada kullanılan veriler Türkiye İstatistik Kurumu tarafından sunulan Yapı Kullanım İzin İstatistikleri (YKİİ)’den elde edilmiştir. Bu veriler üzerinde il bazında Dikey Yoğunluk Endeksi (DYE), Ağırlıklı Dikey Yoğunluk Endeksi (ADYE) ve Nüfus ve Alan Faktörlerine Göre Dikey Yoğunluk Endeksi (NADYE) kullanılarak analizler yapılmıştır. Bu analizler sonucunda DYE en yüksek olan şehirlerin Diyarbakır, Kayseri ve Rize illeri olduğu görülmektedir. ADYE analizinde ise bu illere İstanbul ili eklenmiştir. Nüfus yoğunluklarının da dikkate alınarak hesaplandığı NADYE analizinde ise Rize ve Trabzon illeri ön plana çıkmaktadır. Çalışmada ayrıca her bir ilde yüksek katlı binaların yıllık ortalama artış değerleri ve 2002 ile 2023 yılları arasındaki mutlak artış oranları da hesaplanmıştır. Mutlak artışlarda beklenildiği gibi İstanbul, Ankara ve İzmir ön plana çıkmaktadır. Yıllık ortalama artış oranları en yüksek olan iller ülkenin güneydoğu kısmında yoğunlaşmıştır. Bunlar arasında Kahramanmaraş dışındaki illerde 2010’lu yıllardan itibaren yüksek katlı bina sayısı artmaktadır.
Zitieren
APA
Çobanlı, F. T., & Kahraman, M. (2026). Şehirlerimiz Dikeyleşiyor Mu? Türkiye’de İllere Göre Dikey Mimari Eğilimlerin İncelenmesi (2002-2023). Siirt Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 14(1), 213-232. https://doi.org/10.53586/susbid.1855566
Vancouver
Çobanlı FT, Kahraman M. Şehirlerimiz Dikeyleşiyor Mu? Türkiye’de İllere Göre Dikey Mimari Eğilimlerin İncelenmesi (2002-2023). Siirt Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 2026;14(1):213-232. doi:10.53586/susbid.1855566
BibTeX
@article{obanl2026,
author = {Çobanlı, Furkan Taha and Kahraman, Mustafa},
title = {Şehirlerimiz Dikeyleşiyor Mu? Türkiye’de İllere Göre Dikey Mimari Eğilimlerin İncelenmesi (2002-2023)},
journal = {Siirt Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi},
year = {2026},
volume = {14},
number = {1},
pages = {213--232},
doi = {10.53586/susbid.1855566}
}
EUVIMED