EUVIMEDEUVIMED entdecken
Crossref

Osmanlı Esnâf Teşkilâtında Ticarî İhlaller

Esmer Duman, Rahmi Tekin

Yüzüncü Yıl Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi · 30.06.2026 · (72) · 108-123

DOI: 10.53568/yyusbed.1850823 ↗

Kurz gefasst

Fachartikel in der Zeitschrift Yüzüncü Yıl Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, online erschienen am 30.06.2026. Verfasst von Esmer Duman und 1 weiteren Autor:innen. Die Arbeit nennt 39 Literaturangaben.

AbstractBibliografische AngabenZitierenVerwandte Studien

Abstract (Originalsprache)

Esnâf teşkilâtı, devlet otoritesi ile toplum arasında köprü işlevi görerek Osmanlı şehir hayatının sosyal ve iktisadî dengelerinin kurulmasında önemli bir rol üstlenmiştir. Geniş iş ağına dayalı yapısı ve ekonomik büyüme çeşitliliği sayesinde, devlet ve toplum nezdinde kayda değer bir ilerleme sağlamıştır. Bu ilerlemeler neticesinde meslek içi dayanışmayı güçlendiren örgütsel yapılar ortaya çıkmıştır. XVI yüzyıldan sonraki dönem, Osmanlı Devleti açısından ekonomik dalgalanmaların, idarî aksaklıkların ve toplumsal çözülmelerin yoğunlaştığı bir dönem olarak öne çıkmaktadır. Bu süreçte, özellikle esnâf teşkilâtı, toplumsal ve ekonomik hayatın temel taşlarından biri olmasına rağmen çeşitli suiistimallerle karşı karşıya kalmıştır. Bu çalışma, söz konusu yüzyıllarda Osmanlı esnâf teşkilâtında ortaya çıkan ekonomik ihlalleri tarihsel bağlam içerisinde incelemeyi hedeflemektedir. Bu bağlamda, Kalpazanlık, stokçuluk ve narh bozucu uygulamaların toplumsal, ekonomik ve idarî yansımalarını ortaya koymayı amaçlamaktadır. Böylece dönemin siyasî yapısı, devletin ekonomik müdahale biçimleri ve esnâf teşkilâtının işleyişindeki değişimler birlikte ele alınarak; ihlallerin ortaya çıkış nedenleri ile sonuçları arasındaki ilişki değerlendirilecektir. Esnâf düzeninde görülen aksaklıkların ekonomik ve toplumsal yapının işleyişine dair ipuçları sunduğu düşünülmektedir. Nitekim dönemin ekonomik ve idarî koşulları çerçevesinde, esnâf hayatında ortaya çıkan değişimlerin Osmanlı iktisadi düzenindeki genel bozulma eğilimini nasıl yansıttığı ortaya konulmaya çalışılacaktır. Yapılan araştırmalar neticesinde, bahsi geçen yüzyıllarda esnâf teşkilâtı içerisinde meydana gelen çeşitli ihlallerin temelinde, devlet otoritesinin zayıflaması, esnâf teşkilâtının geleneksel işleyişini sürdürememesi ve dönemin sosyo-ekonomik koşullarının yarattığı toplumsal yapının bozulması bulunmaktadır. Devletin ekonomik ve idarî denetim mekanizmalarının zayıfladığı bu dönemde, esnâf grupları arasındaki ahlakî ve meslekî disiplinin giderek azaldığı, dolayısıyla üretim ve ticaret süreçlerinde adaletsizliklerin arttığı görülmektedir. Bu ihlaller, ekonomik düzenin bozulmasına sebep olduğu gibi, aynı zamanda toplumsal yapının da sarsılmasına yol açmıştır. Esnâfın kendi içinde uyguladığı dayanışma ve denetim esasına dayalı geleneksel sistemin çözülmesi, üretim kalitesinde ve piyasa güvenilirliğinde olumsuz etkiler bırakmıştır. Bu durum, esnâf teşkilâtının toplumdaki düzenleyici rolünü yitirmesine, dolayısıyla ekonomik istikrarın zedelenmesine ve sosyal güvenin azalmasına neden olmuştur.

Zitieren

APA

Duman, E., & Tekin, R. (2026). Osmanlı Esnâf Teşkilâtında Ticarî İhlaller. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 108-123. https://doi.org/10.53568/yyusbed.1850823

Vancouver

Duman E, Tekin R. Osmanlı Esnâf Teşkilâtında Ticarî İhlaller. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 2026:108-123. doi:10.53568/yyusbed.1850823

BibTeX
@article{Duman2026,
  author = {Duman, Esmer and Tekin, Rahmi},
  title = {Osmanlı Esnâf Teşkilâtında Ticarî İhlaller},
  journal = {Yüzüncü Yıl Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi},
  year = {2026},
  number = {72},
  pages = {108--123},
  doi = {10.53568/yyusbed.1850823}
}
Kostenlos starten →