BİLGİ VE BELGE YÖNETİMİ AKADEMİSYENLERİNDE VERİ YORGUNLUĞU: KAVRAMSAL ÇERÇEVE VE AKADEMİK TÜKENMİŞLİK ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA
Arşiv Dünyası · 26.06.2026 · 13 (1) · 93-116
DOI: 10.53474/ad.1931763 ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift Arşiv Dünyası, online erschienen am 26.06.2026. Verfasst von Zehra İpek Öztürk. Die Arbeit nennt 58 Literaturangaben.
Abstract (Originalsprache)
Günümüzde bilgi hacminin kontrolsüz artışı, bireylerin rasyonel karar verme yetilerini zorlayarak bilişsel aşırı uyarılma ve beraberinde veri yorgunluğu (data fatigue) olgusunu gündeme getirmektedir. Bu çalışma, bilgi aşırı yüklenmesini dışsal bir maruziyet (stresör), veri yorgunluğunu ise bu sürecin bireyde yarattığı öznel tükenmişlik (gerilim) olarak tanımlayan bir çerçevede, Bilgi ve Belge Yönetimi (BBY) akademisyenlerinin yaşadığı bilişsel süreçleri incelemektedir. Bilişsel Yük Teorisi ışığında ele alınan bu süreçte, yüksek ve düzensiz veri akışının çalışan belleğin sınırlı kapasitesini tüketerek öğrenmeyi ve stratejik problem çözmeyi zorlaştırdığı vurgulanmaktadır. Özellikle veriyi doğrudan bir araştırma nesnesi olarak ele alan BBY akademisyenlerinin mesleki pratikleri; teknolojik aşırı yüklenmeyle başlayan ve bilişsel yük, FoMO (Fear of Missing Out), dikkat dağılması ve karar felci ile derinleşen kümülatif bir yorgunluk döngüsü yaratarak, nihayetinde bir çaresizlik duygusuna yol açmaktadır. Bu döngünün akademik tükenmişliğe evrilme riskine dikkat çeken çalışma, nicel araştırma deseni kapsamında İstanbul’daki BBY akademisyenlerinin veri yorgunluğu düzeylerini ve bu durumu tetikleyen unsurları betimlemeyi amaçlamaktadır. Söz konusu süreç; teknolojik, bilişsel, duygusal ve davranışsal faktörleri kapsayan çok boyutlu bir ölçek yapısıyla analiz edilerek, akademik çalışma süreçlerinde bilişsel kaynakların daha verimli yönetilmesi ve dijital refahın korunması adına uygulanabilir çözüm stratejileriyle birlikte tartışılmaktadır.
Zitieren
APA
Öztürk, Z. İ. (2026). BİLGİ VE BELGE YÖNETİMİ AKADEMİSYENLERİNDE VERİ YORGUNLUĞU: KAVRAMSAL ÇERÇEVE VE AKADEMİK TÜKENMİŞLİK ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA. Arşiv Dünyası, 13(1), 93-116. https://doi.org/10.53474/ad.1931763
Vancouver
Öztürk Zİ. BİLGİ VE BELGE YÖNETİMİ AKADEMİSYENLERİNDE VERİ YORGUNLUĞU: KAVRAMSAL ÇERÇEVE VE AKADEMİK TÜKENMİŞLİK ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA. Arşiv Dünyası. 2026;13(1):93-116. doi:10.53474/ad.1931763
BibTeX
@article{ztrk2026,
author = {Öztürk, Zehra İpek},
title = {BİLGİ VE BELGE YÖNETİMİ AKADEMİSYENLERİNDE VERİ YORGUNLUĞU: KAVRAMSAL ÇERÇEVE VE AKADEMİK TÜKENMİŞLİK ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA},
journal = {Arşiv Dünyası},
year = {2026},
volume = {13},
number = {1},
pages = {93--116},
doi = {10.53474/ad.1931763}
}
EUVIMED