Lafza-i Celâl’in Dilbilimsel Anatomisi: Köken, Yapı Ve Kur’ân Nazmındaki Konumları
Rumeli İslam Araştırmaları Dergisi · 30.04.2026 · (17) · 126-146
DOI: 10.53336/rumeli.1911781 ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift Rumeli İslam Araştırmaları Dergisi, online erschienen am 30.04.2026. Verfasst von Ramazan Tutal. Die Arbeit nennt 52 Literaturangaben.
Abstract (Originalsprache)
Bu çalışma, İslam düşüncesi ve Arap dili geleneğinin merkezî kavramlarından biri olan “Allah” lafzını, etimolojik kökeni, yapısal özellikleri ve Kur’ân nazmındaki işlevi bağlamında bütüncül bir dilbilimsel analizle incelemektedir. Mevcut literatürde Lafza-i Celâl ya kelâmî tartışmalar çerçevesinde ya da yalnızca etimolojik düzlemde ele alınmış olup lafzın yapısal özellikleri ile Kur’ân metni içindeki sentaktik ve anlamsal işlevi arasındaki ilişki ise sistematik biçimde ortaya konmamıştır. Bu çalışma, söz konusu boşluğu doldurmayı amaçlamaktadır. Araştırma, tarihsel-dilbilimsel karşılaştırma yöntemi ile klasik etimolojik görüşleri değerlendirmekte, metin çözümlemesi ve nicel veri analizi yoluyla lafzın Kur’ân’daki kullanım formlarını incelemektedir. İslam öncesi şiir verileri ile Kur’ân kullanımı karşılaştırılmış; lafzın Semitik köken tartışmaları ve özel isim statüsü analiz edilmiştir. Ayrıca lafzın çoğul ve tenvin kabul etmemesi, yemin formlarındaki kullanımı ve diğer ilâhî isimlerle semantik ilişkisi yapısal açıdan değerlendirilmiştir. Bulgular, “Allah” lafzının Kur’ân’da 2704 kullanım içerisinde yedi temel gramatik formda yer aldığını ve çoğunlukla özne konumunda işlev gördüğünü göstermektedir. Lafzın sentaktik konumu ile tevhîdî anlam üretimi arasında güçlü bir ilişki bulunduğu tespit edilmiştir. Sonuç olarak çalışma, Lafza-i Celâl’in yalnızca teolojik bir adlandırma değil, Kur’ân’ın anlam örgüsünü kuran merkezî bir dilsel yapı olduğunu ortaya koymaktadır.
Zitieren
APA
Tutal, R. (2026). Lafza-i Celâl’in Dilbilimsel Anatomisi: Köken, Yapı Ve Kur’ân Nazmındaki Konumları. Rumeli İslam Araştırmaları Dergisi, 126-146. https://doi.org/10.53336/rumeli.1911781
Vancouver
Tutal R. Lafza-i Celâl’in Dilbilimsel Anatomisi: Köken, Yapı Ve Kur’ân Nazmındaki Konumları. Rumeli İslam Araştırmaları Dergisi. 2026:126-146. doi:10.53336/rumeli.1911781
BibTeX
@article{Tutal2026,
author = {Tutal, Ramazan},
title = {Lafza-i Celâl’in Dilbilimsel Anatomisi: Köken, Yapı Ve Kur’ân Nazmındaki Konumları},
journal = {Rumeli İslam Araştırmaları Dergisi},
year = {2026},
number = {17},
pages = {126--146},
doi = {10.53336/rumeli.1911781}
}
EUVIMED