Qeyri-səlis MCDM əsasında natamam verilənli ərazilərdə zəlzələ həssaslığının modelləşdirilməsi
Herald of Azerbaijan Engineering Academy · 25.06.2026 · 18 (2) · 112-122
DOI: 10.52171/herald.311 ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift Herald of Azerbaijan Engineering Academy, online erschienen am 25.06.2026. Verfasst von K.A. Məmmədova und 1 weiteren Autor:innen. Der Volltext ist frei zugänglich (Open Access, CC BY-NC 4.0).
Abstract (Originalsprache)
Məqalədə proqram təminatı layihələrinin dizayn mərhələsinin risklərə qarşı yüksək həssaslığı vurğulanır və bu mərhələdə qəbul edilən qərarların layihənin sonrakı mərhələlərinə - kodlaşdırma, test, yerləşdirmə və texniki xidmət proseslərinə mühüm təsir göstərdiyi qeyd olunur. Bildirilir ki, dizayn mərhələsində mövcud olan mürəkkəblik və qeyri-müəyyənliklər ənənəvi risk idarəetmə üsulları ilə tam şəkildə qiymətləndirilmir, çünki bu üsullar əsasən sadələşdirilmiş modellərə əsaslanır. İşdə şəhər miqyasında seysmik həssaslığın qiymətləndirilməsi problemi nəzərdən keçirilir və bu məqsədlə Analitik Hierarxiya Prosesi (AHP), qeyri-səlis çoxluqlar nəzəriyyəsi və İdeal Həllə Oxşarlıq əsasında Üstünlük Texnikasının (TOPSIS) modifikasiya olunmuş inteqrasiyası tətbiq olunur. Təklif edilən yanaşma Coğrafi İnformasiya Sistemi (CİS) mühitində vektor məlumatları üzərində qurulmuş modelə əsaslanır. Tədqiqatda əsas diqqət məlumatların natamam olduğu ərazilərdə meyarların seysmik həssaslığa təsiri ilə bağlı qeyri-müəyyənliyin idarə olunmasına yönəldilmişdir. Bu məqsədlə qeyri-müəyyənliklər qeyri-səlis çoxluqlar nəzəriyyəsi vasitəsilə modelləşdirilmiş və qərar qəbuletmə prosesinə inteqrasiya olunmuşdur. Nəticə olaraq, təklif olunan qeyri-səlis MCDM əsaslı model natamam verilənlər şəraitində seysmik həssaslığın daha etibarlı və çevik qiymətləndirilməsinə imkan verir və ənənəvi yanaşmalarla müqayisədə qeyri-müəyyənliklərin daha effektiv nəzərə alınmasını təmin edir.
Zitieren
APA
Məmmədova, K., & Əliyeva, Y. (2026). Qeyri-səlis MCDM əsasında natamam verilənli ərazilərdə zəlzələ həssaslığının modelləşdirilməsi. Herald of Azerbaijan Engineering Academy, 18(2), 112-122. https://doi.org/10.52171/herald.311
Vancouver
Məmmədova K, Əliyeva Y. Qeyri-səlis MCDM əsasında natamam verilənli ərazilərdə zəlzələ həssaslığının modelləşdirilməsi. Herald of Azerbaijan Engineering Academy. 2026;18(2):112-122. doi:10.52171/herald.311
BibTeX
@article{Mmmdova2026,
author = {Məmmədova, K.A. and Əliyeva, Y.N.},
title = {Qeyri-səlis MCDM əsasında natamam verilənli ərazilərdə zəlzələ həssaslığının modelləşdirilməsi},
journal = {Herald of Azerbaijan Engineering Academy},
year = {2026},
volume = {18},
number = {2},
pages = {112--122},
doi = {10.52171/herald.311}
}
EUVIMED