Struktura, miejsce i znaczenie tematów teologicznych w Księdze Proroka Jeremiasza
Resovia Sacra · 17.08.2026 · 32 · 43-60
DOI: 10.52097/rs.2025.43-60 ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift Resovia Sacra, online erschienen am 17.08.2026. Verfasst von Ks. Daniel Frąc.
Abstract (Originalsprache)
W artykule przeanalizowano strukturę, miejsce i znaczenie tematów teologicznych w Księdze Jeremiasza. Tekst ukazuje skomplikowaną kompozycję księgi, na którą składają się warstwy liryczne oraz prozatorskie, a także proroctwa, elementy biograficzne, jak również liczne konteksty deuteronomistycznych. Szczególną uwagę autor poświęcił teologicznej głębi znamiennej dla myśli proroka Jeremiasza, a więc takim tematom jak: relacja człowieka z Bogiem, kult, grzech, Nowe Przymierze oraz mesjanizm.Jeśli chodzi o strukturę Księgi Jeremiasza, trzeba zaznaczyć, że zawiera ona różne gatunki tekstowe: proroctwa o charakterze poetyckim (źródło A), narracje biograficzne (źródło B), oraz kazania deuteronomistyczne (źródło C). Różni badacze (L. Stachowiak, J. Lemański, G. Witaszek) proponują rozmaite podziały strukturalne. W większość ich analiz uwidacznia się głęboka zależność między biografią proroka, a jego misją.W kwestii miejsca, które księga zajmuje na tle całej Biblii oraz jej znaczenia dla NT, należy odnotować, iż zdecydowanie wyróżnia się pośród prorockich tekstów ST. Zaś w NT pojawiają się nieliczne, lecz znaczące odniesienia do Jeremiasza (głównie w Mt, Łk, Hbr). Dodajmy, że bardzo istotny cytat z: Jr 31,31-34 dotyczący Nowego Przymierza, został przywołany w Hbr 8,8-12. Jeremiaszowe bogactwo teologiczne jest naprawdę zdumiewające, między innymi w kontekście zapowiedzi mesjańskich, które mogłyby zostać z powodzeniem przywoływane np. w listach apostolskich. Wreszcie warto zwrócić uwagę na konkretne tematy teologiczne wpisane w analizowaną księgę. Są nimi: Relacja człowieka z Bogiem Jahwe (która ma być osobista, dialogiczna, oparta na przymierzu i zaufaniu); grzech wynikający z odstępstwa od Bożych norm (prorok piętnuje bałwochwalstwo, niesprawiedliwość i formalizm religijny); kult i świątynia (Jeremiasz krytykuje rytuały nie owocujące przemianą serca); metafora małżeństwa (Bóg jako Oblubieniec, Izrael jako niewierna żona – obraz niewierności i nadziei na przebaczenie); Nowe Przymierze (zapowiedź odnowienia relacji Boga z człowiekiem przez prawo wpisane w głębię serca, zapowiedź mesjańska); mesjanizm (prorocza wizja sprawiedliwego króla z rodu Dawida, która potem ziści się w Jezusie z Nazaretu).
Zitieren
APA
Frąc, K. D. (2026). Struktura, miejsce i znaczenie tematów teologicznych w Księdze Proroka Jeremiasza. Resovia Sacra, 32, 43-60. https://doi.org/10.52097/rs.2025.43-60
Vancouver
Frąc KD. Struktura, miejsce i znaczenie tematów teologicznych w Księdze Proroka Jeremiasza. Resovia Sacra. 2026;32:43-60. doi:10.52097/rs.2025.43-60
BibTeX
@article{Frc2026,
author = {Frąc, Ks. Daniel},
title = {Struktura, miejsce i znaczenie tematów teologicznych w Księdze Proroka Jeremiasza},
journal = {Resovia Sacra},
year = {2026},
volume = {32},
pages = {43--60},
doi = {10.52097/rs.2025.43-60}
}
EUVIMED