Diasporada Türk/Müslüman Genç Yetişkinlerin Dijital Dinî İçerik Deneyimleri: Epistemik Güven, Hibrit Dindarlık ve Manevî Başa Çıkma
Tokat İlmiyat Dergisi · 30.06.2026 · 14 (1) · 275-298
DOI: 10.51450/ilmiyat.1870664 ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift Tokat İlmiyat Dergisi, online erschienen am 30.06.2026. Verfasst von Abdulcelil Gürbüz und 1 weiteren Autor:innen. Die Arbeit wurde bisher 1-mal zitiert (Crossref) und nennt 30 Literaturangaben. Gefördert von: Bu araştırma herhangi bir kamu, ticari veya kâr amacı gütmeyen kuruluş tarafından finansal olarak desteklenmemiştir..
Abstract (Originalsprache)
Bu çalışma, Almanya’nın Frankfurt ve Darmstadt bölgelerinde yaşayan Türk/Müslüman genç yetişkinlerin dijital dinî içeriklerle kurdukları ilişkiyi din psikolojisi perspektifinden incelemeyi amaçlamaktadır. Dijitalleşmenin dinî bilgiye erişim, anlam inşası, epistemik güven, kimlik ve manevî başa çıkma süreçlerini dönüştürdüğü bilinmekle birlikte, diasporadaki gençlerin bu içerikleri nasıl deneyimlediğine ilişkin ampirik çalışmaların sınırlı olduğu görülmektedir. Araştırma, nitel araştırma deseniyle yürütülmüş, amaçlı ve kartopu örnekleme yöntemleriyle belirlenen 50 genç yetişkinle yarı yapılandırılmış görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Elde edilen veriler içerik analizi yöntemiyle çözümlenmiş ve beş ana tema belirlenmiştir: (1) dijital dinî içeriklere erişim ve mikro öğrenme, (2) epistemik güven ve dinî otoritenin müzakeresi, (3) çevrimiçi ve çevrimdışı dinî pratiklerin hibritleşmesi, (4) manevî başa çıkma ve psikolojik destek, (5) bireyselleşmiş maneviyat ve dijital dindarlığın riskleri. Bulgular, katılımcıların dijital platformları gündelik yaşam akışı içinde kısa, pratik ve duygusal düzenlemeyi destekleyen manevî hatırlatıcılar olarak kullandıklarını göstermektedir. Dijital dinî bilginin ise aile, cami ve geleneksel dinî otoritelerle karşılaştırılarak doğrulandığı ve bu sürecin hibrit bir epistemik güven modeli üzerinden işlediği tespit edilmiştir. Ayrıca çevrimiçi içeriklerin aile içi etkileşimler, cami sohbetleri ve akran ilişkileriyle bütünleşerek hibrit bir dindarlık örüntüsü oluşturduğu görülmüştür. Dijital pratiklerin yalnızlık, stres ve kimlik baskısıyla başa çıkmada işlevsel bir manevî destek sunduğu; buna karşılık algoritmik yönlendirme, yüzeyselleşme ve sert söylem gibi risklerin gençlerde eleştirel ve seçici kullanım stratejilerinin gelişmesine yol açtığı belirlenmiştir. Sonuç olarak çalışma, dijital dindarlığın diaspora bağlamında gençler için hem psikolojik bir kaynak hem de potansiyel riskler barındıran çok katmanlı bir dinî deneyim alanı oluşturduğunu ortaya koymaktadır. Bu çerçevede araştırma, dijital maneviyat, hibrit dindarlık ve epistemik güven kavramlarını birlikte ele alarak din psikolojisi literatürüne katkı sunmakta; gençlerin manevî iyi oluşunu desteklemeye yönelik dijital din okuryazarlığı ve psikoeğitim temelli uygulamaların gerekliliğine işaret etmektedir.
Förderung
- Bu araştırma herhangi bir kamu, ticari veya kâr amacı gütmeyen kuruluş tarafından finansal olarak desteklenmemiştir.
Zitieren
APA
Gürbüz, A., & Ulu, F. (2026). Diasporada Türk/Müslüman Genç Yetişkinlerin Dijital Dinî İçerik Deneyimleri: Epistemik Güven, Hibrit Dindarlık ve Manevî Başa Çıkma. Tokat İlmiyat Dergisi, 14(1), 275-298. https://doi.org/10.51450/ilmiyat.1870664
Vancouver
Gürbüz A, Ulu F. Diasporada Türk/Müslüman Genç Yetişkinlerin Dijital Dinî İçerik Deneyimleri: Epistemik Güven, Hibrit Dindarlık ve Manevî Başa Çıkma. Tokat İlmiyat Dergisi. 2026;14(1):275-298. doi:10.51450/ilmiyat.1870664
BibTeX
@article{Grbz2026,
author = {Gürbüz, Abdulcelil and Ulu, Fatma},
title = {Diasporada Türk/Müslüman Genç Yetişkinlerin Dijital Dinî İçerik Deneyimleri: Epistemik Güven, Hibrit Dindarlık ve Manevî Başa Çıkma},
journal = {Tokat İlmiyat Dergisi},
year = {2026},
volume = {14},
number = {1},
pages = {275--298},
doi = {10.51450/ilmiyat.1870664}
}
EUVIMED