GEÇ ANTİK DÖNEM BATI ANADOLU ÜÇ NEFLİ BAZİLİKALARINDA APSİS PLAN TİPLERİ: MEKÂNSAL KURGU, TEOLOJİK YANSIMALAR VE BÖLGESEL EĞİLİMLER ÜZERİNE BİR DEĞERLENDİRME
Amisos · 14.07.2026 · 11 (20) · 119-138
DOI: 10.48122/amisos.1929952 ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift Amisos, online erschienen am 14.07.2026. Verfasst von Alican Özkavruk. Die Arbeit nennt 5 Literaturangaben.
Abstract (Originalsprache)
Apsis, kilise mimarisinde hem litürjik hem de mekânsal açıdan merkezi bir unsur olarak öne çıkmaktadır. Geç Antik Dönem Batı Anadolu kiliselerinde apsis planlarının belirgin bir çeşitlilik gösterdiği anlaşılmaktadır. Bölgede içten ve dıştan yarım daire, içten yarım daire-dıştan çokgen ve düz cepheli apsis tipleri gibi farklı uygulamalar tespit edilmiştir. Bu çeşitlilik, Batı Anadolu’nun yalnızca yerel bir gelişim süreci içinde olmadığını, aynı zamanda Yunanistan, Konstantinopolis, Suriye ve Kilikya-İsauria gibi farklı coğrafyalarla etkileşim halinde olduğunu ortaya koymaktadır. Öte yandan, apsis plan tiplerinin oluşumunda teolojik yaklaşımların etkili olduğu yönünde görüşler bulunsa da bu etkinin bölgedeki örnekler için kesin olarak belirlenmesi güçtür. Mevcut veriler, Batı Anadolu’da apsis formlarının şekillenmesinde yerel yapı geleneklerinin, ustalık pratiklerinin ve malzeme kullanımının da en az dış etkiler kadar belirleyici olduğunu göstermektedir. Bu bağlamda, bölgedeki apsis plan tipi çeşitliliği hem kültürel etkileşimlerin hem de yerel mimari sürekliliğin birlikte değerlendirtmesini gerektiren çok katmanlı bir gelişim sürecine işaret etmektedir. Apsis, Kilise Mimarisi, Geç Antik Dönem, Batı Anadolu, Bazilika
Zitieren
APA
Özkavruk, A. (2026). GEÇ ANTİK DÖNEM BATI ANADOLU ÜÇ NEFLİ BAZİLİKALARINDA APSİS PLAN TİPLERİ: MEKÂNSAL KURGU, TEOLOJİK YANSIMALAR VE BÖLGESEL EĞİLİMLER ÜZERİNE BİR DEĞERLENDİRME. Amisos, 11(20), 119-138. https://doi.org/10.48122/amisos.1929952
Vancouver
Özkavruk A. GEÇ ANTİK DÖNEM BATI ANADOLU ÜÇ NEFLİ BAZİLİKALARINDA APSİS PLAN TİPLERİ: MEKÂNSAL KURGU, TEOLOJİK YANSIMALAR VE BÖLGESEL EĞİLİMLER ÜZERİNE BİR DEĞERLENDİRME. Amisos. 2026;11(20):119-138. doi:10.48122/amisos.1929952
BibTeX
@article{zkavruk2026,
author = {Özkavruk, Alican},
title = {GEÇ ANTİK DÖNEM BATI ANADOLU ÜÇ NEFLİ BAZİLİKALARINDA APSİS PLAN TİPLERİ: MEKÂNSAL KURGU, TEOLOJİK YANSIMALAR VE BÖLGESEL EĞİLİMLER ÜZERİNE BİR DEĞERLENDİRME},
journal = {Amisos},
year = {2026},
volume = {11},
number = {20},
pages = {119--138},
doi = {10.48122/amisos.1929952}
}
EUVIMED