Doğal Gaz Dağıtım Şebekelerinde Vana Bakım Operasyonlarının Optimizasyonu: Matematiksel Modelleme Yaklaşımı ve Maliyet Analizi
Giresun Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi · 21.05.2026 · 12 (1) · 69-96
DOI: 10.46849/guiibd.1919686 ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift Giresun Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, online erschienen am 21.05.2026. Verfasst von Neslihan Sivrikaya und 1 weiteren Autor:innen. Die Arbeit nennt 36 Literaturangaben.
Abstract (Originalsprache)
Doğalgaz, yenilenemeyen bir enerji kaynağı olarak sanayi, konut ve elektrik üretimi gibi birçok alanda yaygın biçimde kullanılmaktadır. İthal edilen doğalgaz, iletim hatlarıyla şehirlere ulaştırıldıktan sonra dağıtım faaliyetleri ile son kullanıcıya gaz arzı sağlanmaktadır. Bu faaliyetler sırasında şehir içi dağıtımında kullanılan vanaların düzenli ve etkili bir şekilde bakımı, arz güvenliği ve hizmet sürekliliği açısından kritik öneme sahiptir. Vana sayısının artmasıyla birlikte bakım faaliyetlerinde zaman, iş gücü ve maliyet açısından optimizasyon gereksinimi ortaya çıkmaktadır. Bu bağlamda çalışmanın temel amacı, vana bakım operasyonlarında rota planlamasını matematiksel modelleme yoluyla optimize ederek daha verimli, uygulanabilir ve maliyet açısından optimize edilebilir çözümler geliştirmektir. Bu kapsamda, Minimum Yayılan Ağaç (MYA) ve Gezgin Satıcı Problemi (GSP) yöntemleri kullanılarak Giresun ili örneğinde optimum bakım ağı oluşturulmuştur. Elde edilen optimum ağ, sezgisel olarak oluşturulan bakım ağıyla karşılaştırılmıştır. Sonuçlar, MYA ve GSP yöntemlerinin sezgisel olarak belirlenen rotalara göre optimal planlamasına imkan vererek önemli maliyet avantajları sağladığını ortaya koymuştur. GSP çözümünde Genetik Algoritma (GA) ve Tamsayılı Doğrusal Programlama (TDP) yöntemleri uygulanmış, ayrıca Google Maps tabanlı alternatif rota yaklaşımı değerlendirilmiştir. Bunun yanında, içten yanmalı ve elektrikli araçlara ait rota maliyetleri karşılaştırılarak alternatif ulaşım teknolojilerinin ekonomik etkileri analiz edilmiştir. Elde edilen bulgular, modern optimizasyon tekniklerinin doğalgaz dağıtım ağlarında önemli maliyet avantajları sağlayabileceğini göstermektedir.
Zitieren
APA
Sivrikaya, N., & Sevim, U. (2026). Doğal Gaz Dağıtım Şebekelerinde Vana Bakım Operasyonlarının Optimizasyonu: Matematiksel Modelleme Yaklaşımı ve Maliyet Analizi. Giresun Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 12(1), 69-96. https://doi.org/10.46849/guiibd.1919686
Vancouver
Sivrikaya N, Sevim U. Doğal Gaz Dağıtım Şebekelerinde Vana Bakım Operasyonlarının Optimizasyonu: Matematiksel Modelleme Yaklaşımı ve Maliyet Analizi. Giresun Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi. 2026;12(1):69-96. doi:10.46849/guiibd.1919686
BibTeX
@article{Sivrikaya2026,
author = {Sivrikaya, Neslihan and Sevim, Uğur},
title = {Doğal Gaz Dağıtım Şebekelerinde Vana Bakım Operasyonlarının Optimizasyonu: Matematiksel Modelleme Yaklaşımı ve Maliyet Analizi},
journal = {Giresun Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi},
year = {2026},
volume = {12},
number = {1},
pages = {69--96},
doi = {10.46849/guiibd.1919686}
}
EUVIMED