Uçucu Organik Bileşiklerin Tanısal Analizi ve Biyobelirteç Olarak Değerlendirilmesi
Veteriner Farmakoloji ve Toksikoloji Derneği Bülteni · 11.05.2026 · 17 (2026)
DOI: 10.38137/vftd.1799110 ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift Veteriner Farmakoloji ve Toksikoloji Derneği Bülteni, online erschienen am 11.05.2026. Verfasst von Yeşim Hayta und 2 weiteren Autor:innen. Die Arbeit nennt 40 Literaturangaben.
Abstract (Originalsprache)
Uçucu organik bileşikler (UOB), canlı organizmalar tarafından metabolik, enfeksiyöz veya fizyopatolojik süreçler doğrultusunda üretilen ve solunum, ter, idrar gibi çeşitli vücut sıvıları aracılığıyla dış ortama salınan kimyasal bileşiklerdir. Bu bileşiklerin profilleri, bireye özgü bir “koku parmak izi” oluşturmakta ve organizmanın sağlık durumuna dair önemli biyolojik ipuçları sunmaktadır. Son yıllarda, UOB temelli non-invaziv analiz yöntemleri; başta enfeksiyöz, metabolik ve nörolojik hastalıklar olmak üzere, birçok klinik durumda erken teşhis açısından umut vadeden bir yaklaşım hâline gelmiştir. Bu gelişmeler ışığında, sadece analitik cihazlarla değil, aynı zamanda biyodedektör hayvanların koku alma yeteneklerinden faydalanılması da dikkat çekici bir tanısal alternatif olarak değerlendirilmektedir. Özellikle köpekler ve sıçanlar gibi türlerin belirli UOB profillerini yüksek doğrulukla ayırt edebildiği çeşitli çalışmalarla gösterilmiştir. Bu derlemede UOB’lerin biyolojik kaynakları, üretim mekanizmaları, tanı amaçlı kullanılan başlıca teknolojileri ve ayrıca nefes, idrar, ter, dışkı ve kan gibi örneklerde UOB analizinin potansiyel kullanım alanları bütüncül bir yaklaşımla yansıtılmaya çalışılmıştır. Bununla birlikte, UOB’lerin ve analizlerinin hem insan hem de veteriner tıpta yenilikçi tanı yöntemlerinin geliştirilmesine nasıl katkı sağlayabileceğine dair güncel bir değerlendirme sunulması amaçlanmaktadır.
Zitieren
APA
Hayta, Y., Seyidoğlu, N., & Aydin, C. (2026). Uçucu Organik Bileşiklerin Tanısal Analizi ve Biyobelirteç Olarak Değerlendirilmesi. Veteriner Farmakoloji ve Toksikoloji Derneği Bülteni, 17(2026). https://doi.org/10.38137/vftd.1799110
Vancouver
Hayta Y, Seyidoğlu N, Aydin C. Uçucu Organik Bileşiklerin Tanısal Analizi ve Biyobelirteç Olarak Değerlendirilmesi. Veteriner Farmakoloji ve Toksikoloji Derneği Bülteni. 2026;17(2026). doi:10.38137/vftd.1799110
BibTeX
@article{Hayta2026,
author = {Hayta, Yeşim and Seyidoğlu, Nilay and Aydin, Cenk},
title = {Uçucu Organik Bileşiklerin Tanısal Analizi ve Biyobelirteç Olarak Değerlendirilmesi},
journal = {Veteriner Farmakoloji ve Toksikoloji Derneği Bülteni},
year = {2026},
volume = {17},
number = {2026},
doi = {10.38137/vftd.1799110}
}
EUVIMED