ŞİKÂYETTEN SELAMETE ZAMÂNE: MEZÂKÎ’NİN “ZAMÂNE” REDİFLİ KASİDESİNDE KÖPRÜLÜLER DÖNEMİ TASAVVURU
Uluslararası Dil Edebiyat ve Kültür Araştırmaları Dergisi · 30.06.2026 · 9 (2) · 653-670
DOI: 10.37999/udekad.1910360 ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift Uluslararası Dil Edebiyat ve Kültür Araştırmaları Dergisi, online erschienen am 30.06.2026. Verfasst von Aslıhan Öztürk Doğan. Die Arbeit nennt 23 Literaturangaben.
Abstract (Originalsprache)
Bu çalışma, XVII. yüzyıl şairlerinden Mezâkî’nin “zamâne” redifli kasidesini inceleyerek klasik Türk şiirinde çoğunlukla olumsuz bağlamda kullanılan zamâne kavramının farklı bir anlam çerçevesinde nasıl kurgulandığını ortaya koymayı amaçlamaktadır. Klasik Türk şiirinde zamâne mefhumu ekseriyetle devrin bozulması, adaletin zayıflaması ve toplumsal düzenin sarsılması yönündeki şikâyetlerin dile getirildiği bir söylem alanı olarak karşımıza çıkar. Buna mukabil Mezâkî’nin Sultan IV. Mehmed ve Fâzıl Ahmed Paşa’nın övgüsü için yazdığı zamâne redifli kasidesi, klişe zamâne söylemini tersine çevirerek dönemin siyasal ve toplumsal düzenini olumlu bir bakış açısıyla ele alması bakımından dikkat çekicidir. Bu çalışmada kaside metni yapı ve anlam bakımından değerlendirilmiş; metinde kurgulanan zamâne tasavvuru, özellikle Köprülüler döneminde inşa edilen istikrar, adalet ve güven atmosferi perspektifinden ele alınmıştır. İnceleme sonucunda Mezâkî’nin zamâne söylemini, klasik Türk şiirinde yaygın olan şikâyet söyleminden farklı olarak, dönemin siyasi ve toplumsal atmosferini idealize eden bir söylem alanı içinde kullandığı görülmektedir.
Zitieren
APA
Doğan, A. Ö. (2026). ŞİKÂYETTEN SELAMETE ZAMÂNE: MEZÂKÎ’NİN “ZAMÂNE” REDİFLİ KASİDESİNDE KÖPRÜLÜLER DÖNEMİ TASAVVURU. Uluslararası Dil Edebiyat ve Kültür Araştırmaları Dergisi, 9(2), 653-670. https://doi.org/10.37999/udekad.1910360
Vancouver
Doğan AÖ. ŞİKÂYETTEN SELAMETE ZAMÂNE: MEZÂKÎ’NİN “ZAMÂNE” REDİFLİ KASİDESİNDE KÖPRÜLÜLER DÖNEMİ TASAVVURU. Uluslararası Dil Edebiyat ve Kültür Araştırmaları Dergisi. 2026;9(2):653-670. doi:10.37999/udekad.1910360
BibTeX
@article{Doan2026,
author = {Doğan, Aslıhan Öztürk},
title = {ŞİKÂYETTEN SELAMETE ZAMÂNE: MEZÂKÎ’NİN “ZAMÂNE” REDİFLİ KASİDESİNDE KÖPRÜLÜLER DÖNEMİ TASAVVURU},
journal = {Uluslararası Dil Edebiyat ve Kültür Araştırmaları Dergisi},
year = {2026},
volume = {9},
number = {2},
pages = {653--670},
doi = {10.37999/udekad.1910360}
}
EUVIMED