Ograniczenia reakcji liberalnych demokracji na działania poniżej progu wojny w cyberprzestrzeni
Rocznik Bezpieczeństwa Międzynarodowego · 23.12.2025 · 19 (2) · 39-67
DOI: 10.34862/rbm.2025.2.3 ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift Rocznik Bezpieczeństwa Międzynarodowego, online erschienen am 23.12.2025. Verfasst von Agata Małecka. Der Volltext ist frei zugänglich (Open Access, CC BY-SA 4.0).
Abstract (Originalsprache)
Opracowanie przedstawia problematykę zdolności liberalnych demokracji (głównie europejskich) do przeciwdziałania wrogim działaniom poniżej progu wojny w cyberprzestrzeni w warunkach policentryzacji ładu międzynarodowego, powrotu realizmu w stosunkach międzynarodowych (przy założeniu, że w przeszłości nastąpił jego odwrót) oraz przyspieszonej rywalizacji technologicznej między dominującymi graczami. Punkt wyjścia stanowią rozważania o utrzymującej się luce między „czasem operacyjnym” przeciwnika a „czasem politycznym” demokracji, widocznej zwłaszcza w atrybucji oraz w przekładaniu ustaleń technicznych nad decyzje polityczne. Autorka postawiła sobie za cel wyjaśnienie uwarunkowań tej luki i jej konsekwencji dla europejskiej odporności, a także zarysowanie perspektyw rozwoju zagrożeń w latach 2014–2025 (ze szczególnym uwzględnieniem okresu od rozpoczęcia agresji Rosji na Ukrainę, tj. od 2022 do 2025 roku). Poruszane w opracowaniu kwestie obejmują cztery obszary: kontekst systemowy i rosnącą rolę cyberprzestrzeni w policentrycznym układzie sił; instytucjonalne cechy demokracji liberalnej, generujące opóźnienia decyzyjne w kryzysach kinetyczno‑cyfrowych; spektrum i mechanizmy operacji poniżej progu wojny; skuteczność i ograniczenia odpowiedzi Unii Europejskiej (UE) i państw członkowskich na cyberzagrożenia. Do realizacji wskazanego celu autorka zastosowała głównie metody jakościowe, łącząc analizę porównawczą ram regulacyjnych i instytucjonalnych UE/państw członkowskich z analizą dokumentów strategicznych oraz studiów przypadków APT (Advanced Persistent Threat).
Zitieren
APA
Małecka, A. (2025). Ograniczenia reakcji liberalnych demokracji na działania poniżej progu wojny w cyberprzestrzeni. Rocznik Bezpieczeństwa Międzynarodowego, 19(2), 39-67. https://doi.org/10.34862/rbm.2025.2.3
Vancouver
Małecka A. Ograniczenia reakcji liberalnych demokracji na działania poniżej progu wojny w cyberprzestrzeni. Rocznik Bezpieczeństwa Międzynarodowego. 2025;19(2):39-67. doi:10.34862/rbm.2025.2.3
BibTeX
@article{Maecka2025,
author = {Małecka, Agata},
title = {Ograniczenia reakcji liberalnych demokracji na działania poniżej progu wojny w cyberprzestrzeni},
journal = {Rocznik Bezpieczeństwa Międzynarodowego},
year = {2025},
volume = {19},
number = {2},
pages = {39--67},
doi = {10.34862/rbm.2025.2.3}
}
EUVIMED