EUVIMEDEUVIMED entdecken
Crossref

The Servants of Thālith-i Ḥaramullah: The Repair Activities of the Ottoman Sulṭāns in the Ḥaram of Jerusalem

Abdullah Çakmak

Filistin Araştırmaları Dergisi · 2025

DOI: 10.34230/fiad.1520196 ↗

Kurz gefasst

Fachartikel in der Zeitschrift Filistin Araştırmaları Dergisi, 2025. Verfasst von Abdullah Çakmak. Die Arbeit wurde bisher 1-mal zitiert (Crossref) und nennt 40 Literaturangaben.

AbstractBibliografische AngabenZitierenVerwandte Studien

Abstract (Originalsprache)

Kudüs, Haremeyn olarak isimlendirilen Mekke ve Medine’nin ardından Müslümanların üçüncü kutsal beldesidir. Bu sebeple birçok kaynakta kendisinden sālis-i Haremullah olarak bahsedilmektedir. Kudüs’ün kutsal belde sayılmasında Kur’ān-ı Kerim’de yer alan Mescid-i Aksa’ya dair ayetler ve Hz. Muhammed ile diğer peygamberlerin bu şehirle olan ünsiyetleri etkili olmuştur. Kudüs 638 yılında ilk defa Müslümanların hākimiyetine geçmesinin ardından şehrin Harem-i Şerif bölgesinde Emeviler tarafından Kubbetü’s-sahre ve Aksa Camii gibi iki görkemli yapı inşa edilmiştir. Ardından özellikle Eyyübiler ve Memlükler dönemlerinde Harem-i Şerif ve civarında gerçekleştirilen imar çalışmalarıyla şehir mescit, zaviye, medrese ve sebil gibi İslami yapılarla donatılmıştır. Osmanlı Devleti’nin 1517 yılında şehri Memlüklerden ilhak etmesiyle bu yapıların bakım ve onarımlarının sorumluluğu Osmanlı sultanlarına geçmiştir. Kudüs’te ilk defa Sultan I. Süleyman tarafından başlatılan imar ve ihya çalışmaları sayesinde şehirdeki birçok yapı elden geçirilmiştir. Bu dönemdeki tamir çalışmasına benzer şekilde 1780, 1812 ve 1848 tamirleri de Kudüs Harem-i Şerif’indeki birçok yapının elden geçirildiği kapsamlı tamirlerdir. Osmanlı yönetimi altındaki Kudüs’te gerçekleşen toplam yirmi tamir çalışmasında Osmanlı sultanlarının Hādimü’l-Haremeyni’ş-Şerīfeyn anlayışıyla hareket ettikleri görülmektedir. Bu anlayışla Osmanlı Sulṭānları Kudüs’ü Haremeyn’den ayrı tutmamış ve Kudüs’teki İslami yapıları koruma altına alarak Kudüs Müslümanlarını sahiplendiklerini göstermişlerdir. Bu hususta onları harekete geçiren en önemli unsur ise Kudüs ulemasıdır. Şehrin alimleri Harem-i Şerif bölgesinde tamire ihtiyaç duyulan yapılarda herhangi bir gecikme yaşanmaması için dönem dönem arzuhaller kaleme almışlardır. Özellikle bağlı bulundukları vakıflar tarafından tamir edilmesi mümkün olmayan hayrat, ilmiye sınıfının Osmanlı sultanlarına yaptıkları hatırlatmalar sayesinde tamir edilmişlerdir. Böylelikle Müslümanların üç kutsal beldesinden biri olan Kudüs’te bulunan İslami yapılar asırlar boyunca ayakta kalabilmiş ve Müslümanlara hizmet etmeye devam edebilmişlerdir.

Zitieren

APA

Çakmak, A. (2025). The Servants of Thālith-i Ḥaramullah: The Repair Activities of the Ottoman Sulṭāns in the Ḥaram of Jerusalem. Filistin Araştırmaları Dergisi. https://doi.org/10.34230/fiad.1520196

Vancouver

Çakmak A. The Servants of Thālith-i Ḥaramullah: The Repair Activities of the Ottoman Sulṭāns in the Ḥaram of Jerusalem. Filistin Araştırmaları Dergisi. 2025. doi:10.34230/fiad.1520196

BibTeX
@article{akmak2025,
  author = {Çakmak, Abdullah},
  title = {The Servants of Thālith-i Ḥaramullah: The Repair Activities of the Ottoman Sulṭāns in the Ḥaram of Jerusalem},
  journal = {Filistin Araştırmaları Dergisi},
  year = {2025},
  doi = {10.34230/fiad.1520196}
}
Kostenlos starten →