Osmanlı'dan Cumhuriyet'e Geçişin Mahfil Dergisindeki Şiirlere Yansımaları
Akademik Dil ve Edebiyat Dergisi · 30.07.2026 · 10 (2) · 1182-1209
DOI: 10.34083/akaded.1959260 ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift Akademik Dil ve Edebiyat Dergisi, online erschienen am 30.07.2026. Verfasst von Züleyha Nurgül Ertuğrul. Die Arbeit nennt 42 Literaturangaben.
Abstract (Originalsprache)
Millî Edebiyat anlayışının hâkim olduğu 20. yüzyılın ilk çeyreğinde divan şiiri geleneği, farklı kanallar aracılığıyla varlığını sürdürmüştür. Söz konusu dönemde klasik şiir mirasını süreli yayıncılık faaliyeti üzerinden yaşatan yayınlardan biri Tâhirü’l-Mevlevî tarafından 1920-1926 yılları arasında yayımlanan Mahfil dergisidir. Toplam 68 sayı çıkan dergide aruz vezni ve klasik nazım şekilleriyle çok sayıda şiir yayımlanmıştır. Bu şiirlerin bir kısmında klasik şiir geleneği hem biçim hem de muhteva bakımından sürdürülürken bazı manzumelerde yalnızca biçimsel yapı korunmuş, içerikte ise dönemin güncel siyasi meselelerine yer verilmiştir. Bu çalışmada, divan şiiri geleneğine ideolojik açıdan bağlılık gösteren Mahfil çevresinin şiirlerinde ülkenin politik gündeminin hangi zihniyet çerçevesinde yansıtıldığı incelenmiştir. Derginin yayımlandığı yılların işgal, Millî Mücadele ve Cumhuriyet’in ilanı gibi önemli tarihî dönüm noktalarına sahne olması sebebiyle söz konusu şiirler de bu kronoloji esas alınarak değerlendirilmiştir. Bunun yanında toplumsal hayatı ve dönemin farklı meselelerini konu edinen şiirler de ayrı bir başlık altında ele alınmıştır. İnceleme sonucunda işgal yıllarında İslamcı söylemin belirgin biçimde öne çıktığı, Millî Mücadele’nin kazanılmasıyla milliyetçi vurguların güçlendiği, ilerleyen yıllarda ise Cumhuriyet ve inkılaplara uyum sağlayan, hatta bunları olumlayan bir yaklaşımın geliştiği tespit edilmiştir. Bu durum, Mahfil’in klasik şiir geleneğini sürdürürken dönemin siyasi ve toplumsal gelişmelerini de kendi zihniyet dünyası içinde yorumladığını gösterir.
Zitieren
APA
Ertuğrul, Z. N. (2026). Osmanlı'dan Cumhuriyet'e Geçişin Mahfil Dergisindeki Şiirlere Yansımaları. Akademik Dil ve Edebiyat Dergisi, 10(2), 1182-1209. https://doi.org/10.34083/akaded.1959260
Vancouver
Ertuğrul ZN. Osmanlı'dan Cumhuriyet'e Geçişin Mahfil Dergisindeki Şiirlere Yansımaları. Akademik Dil ve Edebiyat Dergisi. 2026;10(2):1182-1209. doi:10.34083/akaded.1959260
BibTeX
@article{Erturul2026,
author = {Ertuğrul, Züleyha Nurgül},
title = {Osmanlı'dan Cumhuriyet'e Geçişin Mahfil Dergisindeki Şiirlere Yansımaları},
journal = {Akademik Dil ve Edebiyat Dergisi},
year = {2026},
volume = {10},
number = {2},
pages = {1182--1209},
doi = {10.34083/akaded.1959260}
}
EUVIMED