EUVIMEDEUVIMED entdecken
Crossref

Çocuk Kütüphanelerinde Kaynak Seçiminin Etik Boyutu: Çocukların Bilgiye Erişim Hakkı ve İfade Özgürlüğü Üzerine Bir Değerlendirme

Mervegül Geçici, Zarife Yıldırım Mercan

Bilgi Yönetimi · 30.06.2026 · 9 (1) · 117-137

DOI: 10.33721/by.1858516 ↗

Kurz gefasst

Fachartikel in der Zeitschrift Bilgi Yönetimi, online erschienen am 30.06.2026. Verfasst von Mervegül Geçici und 1 weiteren Autor:innen. Die Arbeit nennt 58 Literaturangaben.

AbstractBibliografische AngabenZitierenVerwandte Studien

Abstract (Originalsprache)

Amaç: Bu çalışma, çocuk kütüphanelerinde bilgi kaynaklarının seçimi sürecini; bilgiye erişim hakkı, seçim özgürlüğü ve mesleki etik sorumluluklar bağlamında incelemeyi amaçlamaktadır. Araştırma, çocukların bilişsel ve sosyal gelişim evrelerini dikkate alarak, kaynak seçimi sürecini kütüphanecilerin mesleki özerkliği ve etik karar verme mekanizmaları üzerinden tartışmaya açmaktadır. Yöntem: Nitel araştırma yaklaşımıyla yürütülen çalışmada betimsel tarama modeli esas alınmış, veri toplama sürecinde belgesel tarama tekniği kullanılmıştır. Bu kapsamda, 2010-2025 yılları arasındaki ulusal ve uluslararası literatür; DergiPark, EBSCOhost, YÖK Ulusal Tez Merkezi, TR Dizin ve Web of Science veri tabanları üzerinden taranmıştır. Elde edilen veriler; “mesleki etik sorumluluk”, “bilgiye erişim ve sansür dengesi” ve “çocuğun katılım hakkı” temaları altında sınıflandırılarak analiz edilmiştir. Bulgular: Yapılan analizler, uluslararası standartların çocuğu aktif bir hak öznesi olarak konumlandırdığını; ancak Türkiye’deki uygulamaların genellikle yetişkin merkezli korumacı bir refleksle şekillendiğini ortaya koymuştur. Ayrıca, kütüphanecilerin etik karar verme süreçlerinde tarafsızlık ve ayrımcılıkla mücadele ilkelerinin kritik önem taşıdığı, buna karşın Türk Kütüphaneciler Derneği (TKD) etik ilkeleri ile evrensel uygulamalar arasında mevcut boşluklar olduğu saptanmıştır. Sonuç: Çalışma sonucunda, kaynak seçim sürecini teknik bir işlemden ziyade çok boyutlu bir sorumluluk alanı olarak tanımlayan; normatif, mesleki, katılımcı ve paydaş boyutlarından oluşan “Çocuk Kütüphaneciliği İçin Önerilen Etik Çerçeve” geliştirilmiştir. Geliştirilen bu çerçevenin, çocuk kütüphanelerinde sansürden arındırılmış, kapsayıcı, demokratik ve çocuğun yüksek yararını gözeten bir hizmet anlayışının yerleşmesine rehberlik edeceği öngörülmektedir.

Zitieren

APA

Geçici, M., & Mercan, Z. Y. (2026). Çocuk Kütüphanelerinde Kaynak Seçiminin Etik Boyutu: Çocukların Bilgiye Erişim Hakkı ve İfade Özgürlüğü Üzerine Bir Değerlendirme. Bilgi Yönetimi, 9(1), 117-137. https://doi.org/10.33721/by.1858516

Vancouver

Geçici M, Mercan ZY. Çocuk Kütüphanelerinde Kaynak Seçiminin Etik Boyutu: Çocukların Bilgiye Erişim Hakkı ve İfade Özgürlüğü Üzerine Bir Değerlendirme. Bilgi Yönetimi. 2026;9(1):117-137. doi:10.33721/by.1858516

BibTeX
@article{Geici2026,
  author = {Geçici, Mervegül and Mercan, Zarife Yıldırım},
  title = {Çocuk Kütüphanelerinde Kaynak Seçiminin Etik Boyutu: Çocukların Bilgiye Erişim Hakkı ve İfade Özgürlüğü Üzerine Bir Değerlendirme},
  journal = {Bilgi Yönetimi},
  year = {2026},
  volume = {9},
  number = {1},
  pages = {117--137},
  doi = {10.33721/by.1858516}
}
Kostenlos starten →