Din Eğitiminin İçselleştirilmesi: İlahiyat Fakültesi Öğrencileri Üzerine Nicel Bir Araştırma
Trabzon İlahiyat Dergisi · 29.06.2026 · 13 (1) · 195-224
DOI: 10.33718/tid.1881922 ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift Trabzon İlahiyat Dergisi, online erschienen am 29.06.2026. Verfasst von Osman Abali. Die Arbeit nennt 44 Literaturangaben.
Abstract (Originalsprache)
Bu araştırmanın amacı, ilahiyat fakültesi öğrencilerinin din eğitimi sürecinde edindiği dinî bilgileri hangi düzeyde içselleştirdiğini nicel veriler aracılığıyla ortaya koymaktır. Bu amaç doğrultusunda araştırma, içselleştirme olgusu anlamlandırma, günlük yaşamla ilişkilendirme ve davranış sürekliliği gibi çeşitli boyutlar temelinde ele almaktadır. İlahiyat öğrencilerinin öğretim süresince aldıkları din eğitimi dersleri üzerine yapılan çalışmaların büyük çoğunluğunun bu öğrencilerin din eğitimine yönelik tutum, algı ve genel değerlendirme üzerine olduğu görülmektedir. Özellikle dinî bilginin bireyin yaşam pratikleriyle kurduğu ilişkiyi ve davranışa dönüşme sürecini ifade eden içselleştirme olgusunun daha çok kuramsal tartışmalar kapsamında ele alındığı tespit edilmiştir. Bu bağlamda, içselleştirmenin çok boyutlu yapısını doğrudan ölçen nicel araştırmaların, özellikle ilahiyat öğrencileri örnekleminde sınırlı kaldığı görülmektedir. Bu çalışma, söz konusu boşluğu doldurarak din eğitiminin ilahiyat öğrencileri bağlamında içselleştirilme düzeylerinin hangi boyutlarda farklılaştığını çok boyutlu bir ölçme yaklaşımıyla nicel olarak incelemektedir. Araştırma, betimsel tarama modeline göre desenlenmiş olup 2025–2026 akademik yılında ilahiyat fakültelerinde öğrenim gören 447’si Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA) ve 251’i Doğrulayıcı Faktör Analizi için olmak üzere toplam 698 üniversite öğrencisiyle yürütülmüştür. Bu çalışma kapsamında geliştirilen Din Eğitimi İçselleştirme Ölçeği kullanılmıştır. Bu ölçeğin güvenirlik katsayısı Cronbach’s Alpha α=,93; alt boyutlara ilişkin Alpha katsayıları ise ,82–,89 aralığında bulunmuştur. Açımlayıcı faktör analizi sonucunda altı faktörlü yapının toplam varyansın %74,17’sini açıkladığı tespit edilmiştir. Doğrulayıcı faktör analizi sonuçları, elde edilen altı faktörlü yapının doğrulandığını ve modelin iyi düzeyde uyum gösterdiğini ortaya koymuştur (CMIN/DF=1,053; CFI=,995; TLI=,995; RMSEA=,014; SRMR=,058). Bulgular, din eğitiminin içselleştirilme düzeyinin boyutlara göre farklılaştığını göstermektedir. Pedagojik (X̄=3,02), bağlamsal (X̄=2,99) ve davranışsal (X̄=2,68) boyutlarda orta düzeyde, bilişsel (X̄=2,11), duyuşsal (X̄=2,27) ve varoluşsal (X̄=2,33) boyutlarda ise düşük düzeyde bir içselleştirme tespit edilmiştir. Bununla birlikte bu farklılaşmanın dinî bilginin yaşamla ilişkilendirilme düzeyine bağlı olarak anlamlı biçimde değiştiği (p
Zitieren
APA
Abali, O. (2026). Din Eğitiminin İçselleştirilmesi: İlahiyat Fakültesi Öğrencileri Üzerine Nicel Bir Araştırma. Trabzon İlahiyat Dergisi, 13(1), 195-224. https://doi.org/10.33718/tid.1881922
Vancouver
Abali O. Din Eğitiminin İçselleştirilmesi: İlahiyat Fakültesi Öğrencileri Üzerine Nicel Bir Araştırma. Trabzon İlahiyat Dergisi. 2026;13(1):195-224. doi:10.33718/tid.1881922
BibTeX
@article{Abali2026,
author = {Abali, Osman},
title = {Din Eğitiminin İçselleştirilmesi: İlahiyat Fakültesi Öğrencileri Üzerine Nicel Bir Araştırma},
journal = {Trabzon İlahiyat Dergisi},
year = {2026},
volume = {13},
number = {1},
pages = {195--224},
doi = {10.33718/tid.1881922}
}
EUVIMED