İptal Davalarında Gerekçeli Karar Hakkı: Yoksunluk Sınırında Bir Adalet Arayışı
Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi · 11.06.2026 · 75 (1) · 107-154
DOI: 10.33629/auhfd.1753099 ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, online erschienen am 11.06.2026. Verfasst von Sibel Güzeldağ. Die Arbeit nennt 13 Literaturangaben.
Abstract (Originalsprache)
İptal davalarında gerekçesiz ya da yüzeysel gerekçelere dayanan kararlar, bireyin yargı önünde gerçekten dinlenip dinlenmediği sorusunu gündeme getirmektedir. Bu durum, bireysel hak kayıplarına yol açmakta ve kararların denetlenebilirliğini zayıflatmaktadır. Anayasa’nın 141’inci maddesi ile Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’nin 6’ncı maddesi uyarınca mahkemeler, kararlarını ilgili, yeterli ve anlaşılır gerekçelerle desteklemekle yükümlüdür. Gerekçelendirme yükümlülüğünün gereği gibi yerine getirilmemesi, yargısal faaliyetin meşruiyetini tartışmalı hâle getirmekte ve kamuoyunun yargıya duyduğu güveni zedelemektedir. Oysa, yeterli ve tutarlı biçimde gerekçelendirilmiş kararlar hem taraflar hem de toplum nezdinde kararın kabulünü kolaylaştırmaktadır. Türk idarî yargısı uygulamasında zaman zaman şablon gerekçelere yer verildiği ve esaslı iddiaların cevapsız bırakıldığı örneklerle karşılaşılmaktadır. Bu tablo, gerekçelendirme pratiğine ilişkin yapısal bir soruna işaret etmektedir. Çalışma, iptal davaları özelinde gerekçeli karar hakkını bu sorun ekseninde ele almakta; Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi, Anayasa Mahkemesi ve Danıştay içtihatlarından hareketle, hakkın hukukî ve etik boyutlarını incelemektedir. Ayrıca CEPEJ raporları ve SATURN ilkeleri çerçevesinde, gerekçe kalitesini artırmaya yönelik yasal düzenleme ve kurumsal iyileştirme önerileri sunulmaktadır. Bu çerçevede, gerekçeli karar, hukukî zorunluluk olmanın ötesinde adaletin somut ve görünür hâli olarak değerlendirilmektedir.
Zitieren
APA
Güzeldağ, S. (2026). İptal Davalarında Gerekçeli Karar Hakkı: Yoksunluk Sınırında Bir Adalet Arayışı. Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 75(1), 107-154. https://doi.org/10.33629/auhfd.1753099
Vancouver
Güzeldağ S. İptal Davalarında Gerekçeli Karar Hakkı: Yoksunluk Sınırında Bir Adalet Arayışı. Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi. 2026;75(1):107-154. doi:10.33629/auhfd.1753099
BibTeX
@article{Gzelda2026,
author = {Güzeldağ, Sibel},
title = {İptal Davalarında Gerekçeli Karar Hakkı: Yoksunluk Sınırında Bir Adalet Arayışı},
journal = {Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi},
year = {2026},
volume = {75},
number = {1},
pages = {107--154},
doi = {10.33629/auhfd.1753099}
}
EUVIMED