EUVIMEDEUVIMED entdecken
Crossref

Antalya İlinde Şehirleşmenin Tarım Arazileri Üzerindeki Etkisinin Uzaktan Algılama ve CBS ile Analizi: 5403 Sayılı Kanun Kapsamında Mekânsal Bir Değerlendirme

Batuhan Kartal, Namık Kemal Sönmez, Mesut Çoşlu

Tekirdağ Ziraat Fakültesi Dergisi · 16.03.2026 · 23 (2) · 724-739

DOI: 10.33462/jotaf.1703548 ↗

Kurz gefasst

Fachartikel in der Zeitschrift Tekirdağ Ziraat Fakültesi Dergisi, online erschienen am 16.03.2026. Verfasst von Batuhan Kartal und 2 weiteren Autor:innen. Die Arbeit nennt 38 Literaturangaben.

AbstractBibliografische AngabenZitierenVerwandte Studien

Abstract (Originalsprache)

Tarımsal üretimde sahip olduğu geniş ürün envanteriyle Türkiye, dünya gıda tedarik zincirinde önemli bir konumda yer almaktadır. Antalya ili Türkiye’nin bu konumda olmasına katkı sağlayan başlıca şehirlerdendir. Bunun sebebi Antalya’nın iklimsel çeşitliliği ve verimli topraklarıyla yüksek tarımsal üretime sahip olmasıdır. Ancak son yıllarda yaşanan düzensiz göçler, yerleşim ihtiyacını artırmış ve özellikle kent merkezine yakın tarım arazileri üzerinde yapılaşma baskısı oluşturmuştur. Bu bağlamda, Antalya ili sınırlarındaki merkez ilçeleri kapsayan bir bölgede yürütülen bu çalışma, 2024 yılına ait uydu verileri kullanılarak şehirleşmenin tarım arazileri üzerindeki mekânsal etkilerini ortaya koymayı amaçlamaktadır. Araştırmada, tarım arazilerinin en belirgin şekilde ayrıştığı Nisan ayına ait (15 Nisan 2024) Sentinel-2 uydu verileri kullanılmıştır. Çalışmanın sınıflandırılması aşamasında CORINE Level-2 arazi kullanım-arazi örtüsü sınıflandırma sistemine dayalı olarak yedi arazi örtüsü sınıfı belirlenmiş ve sınıflandırma işlemi piksel tabanlı bir sınıflandırma yöntemi olan, destek vektör makineleri (SVM) algoritması ile gerçekleştirilmiştir. Modelin genel doğruluk oranı %84, Kappa katsayısı ise 0.78 olarak hesaplanmıştır. Elde edilen yüksek doğruluk oranına rağmen, yapılan sınıflandırmada sera ve sanayi alanlarının benzer yansıma karakteristikleri nedeniyle karıştığı tespit edilmiştir. Toplam alanın çok küçük bir kısmını oluşturan ve çoğunlukla tarım dışı alanlarda dağılım gösteren sanayi bölgeleri, sera sınıfından ayrılarak şehir sınıfına dahil edilmiştir. Bir sonraki aşamada, bölgeye ait 1:25.000 ölçekli sayısal temel toprak haritası veri tabanında öznitelik bilgisi şeklinde tanımlanan arazi kullanım kabiliyet sınıfları, büyük toprak grupları ve eğim derinlik kombinasyonları 5403 sayılı Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanunu çerçevesinde birlikte değerlendirilerek, bölge arazileri mutlak tarım alanları, marjinal tarım alanları ve tarım dışı alanlar olarak üç ana tarımsal arazi sınıfına ayrılmıştır. Son olarak, uydu verileri ile gerçekleştirilen sınıflandırma sonuçları ve sayısal toprak haritaları ile oluşturulan tarımsal arazi sınıflarında çakışma analizi yapılarak şehirleşmeye bağlı yanlış arazi kullanım oranları hesaplanmıştır. Elde edilen bulgulara göre, bölgedeki şehirleşmenin yalnızca tarım dışı alanlarla sınırlı kalmayıp, %6.05 oranında mutlak tarım arazileri ve %2.65 oranında marjinal tarım arazileri üzerinde de yayılım gösterdiği belirlenmiştir. Bu sonuçlar, son 20 yılda radikal bir büyüme ile karşı karşıya olan Antalya ili için şehirleşmenin mekânsal etkilerinin izlenmesi, özellikle tarımsal araziler üzerindeki baskısının ortaya konulması ve sürdürülebilir tarım politikalarının oluşturulması açısından önemli katkılar sunmaktadır.

Zitieren

APA

Kartal, B., Sönmez, N. K., & Çoşlu, M. (2026). Antalya İlinde Şehirleşmenin Tarım Arazileri Üzerindeki Etkisinin Uzaktan Algılama ve CBS ile Analizi: 5403 Sayılı Kanun Kapsamında Mekânsal Bir Değerlendirme. Tekirdağ Ziraat Fakültesi Dergisi, 23(2), 724-739. https://doi.org/10.33462/jotaf.1703548

Vancouver

Kartal B, Sönmez NK, Çoşlu M. Antalya İlinde Şehirleşmenin Tarım Arazileri Üzerindeki Etkisinin Uzaktan Algılama ve CBS ile Analizi: 5403 Sayılı Kanun Kapsamında Mekânsal Bir Değerlendirme. Tekirdağ Ziraat Fakültesi Dergisi. 2026;23(2):724-739. doi:10.33462/jotaf.1703548

BibTeX
@article{Kartal2026,
  author = {Kartal, Batuhan and Sönmez, Namık Kemal and Çoşlu, Mesut},
  title = {Antalya İlinde Şehirleşmenin Tarım Arazileri Üzerindeki Etkisinin Uzaktan Algılama ve CBS ile Analizi: 5403 Sayılı Kanun Kapsamında Mekânsal Bir Değerlendirme},
  journal = {Tekirdağ Ziraat Fakültesi Dergisi},
  year = {2026},
  volume = {23},
  number = {2},
  pages = {724--739},
  doi = {10.33462/jotaf.1703548}
}
Kostenlos starten →