Sınıf Öğretmeni Adaylarının ChatGPT’ye İlişkin Metaforik Algılarının İncelenmesi
MANAS Sosyal Araştırmalar Dergisi · 28.04.2026 · 15 (2) · 492-507
DOI: 10.33206/mjss.1714792 ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift MANAS Sosyal Araştırmalar Dergisi, online erschienen am 28.04.2026. Verfasst von İlkim Zülal Ölmez und 1 weiteren Autor:innen. Die Arbeit nennt 82 Literaturangaben.
Abstract (Originalsprache)
Bu araştırmanın amacı, sınıf öğretmeni adaylarının ChatGPT’ye ilişkin algılarını metaforlar aracılığıyla ortaya koymaktır. Araştırma, 2024-2025 eğitim-öğretim yılında Karadeniz Bölgesi’nde yer alan bir üniversitenin Eğitim Fakültesinde yürütülmüştür. Araştırma 1., 2., 3. ve 4. sınıf düzeyindeki 165 sınıf öğretmeni adayının katılımıyla gerçekleştirilmiştir. Çalışma, nitel araştırma yöntemlerinden biri olan olgubilim desenine göre yürütülmüştür. Veriler araştırmacılar tarafından geliştirilen metafor formu ile toplanmış, içerik analizi kullanılarak analiz edilmiştir. Araştırmanın sonuçlarına göre, sınıf öğretmeni adaylarının ChatGPT kavramına ilişkin toplam 17 farklı metafor geliştirdiği belirlenmiştir. Bu metaforlar katılımcıların ChatGPT’ye ilişkin algılarını yansıtan “bilgi sağlama açısından ChatGPT”, “yaşamı kolaylaştıran bir yardımcı olarak ChatGPT” ve “sınırlılıklar açısından ChatGPT” olmak üzere üç farklı kategori altında gruplandırılmıştır. ChatGPT’nin bilgi sağlama işlevine atıf yapan metaforlar arasında “kütüphane”, “sınırsız beyin” ve “bilim insanı” öne çıkarken, ChatGPT’nin yardımcı bir araç olarak algılandığı metaforlar “yardımcı” ve “hayatı kolaylaştırma makinesi” kodlarında sıklıkla dile getirilmiştir. ChatGPT’nin sınırlılıklarını vurgulayan metaforların ise en fazla “tembellik”, “sınırlı bir zeka” ve “yaratıcılık önündeki engel” olduğu görülmüştür.
Zitieren
APA
Ölmez, İ. Z., & Sümen, Ö. Ö. (2026). Sınıf Öğretmeni Adaylarının ChatGPT’ye İlişkin Metaforik Algılarının İncelenmesi. MANAS Sosyal Araştırmalar Dergisi, 15(2), 492-507. https://doi.org/10.33206/mjss.1714792
Vancouver
Ölmez İZ, Sümen ÖÖ. Sınıf Öğretmeni Adaylarının ChatGPT’ye İlişkin Metaforik Algılarının İncelenmesi. MANAS Sosyal Araştırmalar Dergisi. 2026;15(2):492-507. doi:10.33206/mjss.1714792
BibTeX
@article{lmez2026,
author = {Ölmez, İlkim Zülal and Sümen, Özlem Özçakır},
title = {Sınıf Öğretmeni Adaylarının ChatGPT’ye İlişkin Metaforik Algılarının İncelenmesi},
journal = {MANAS Sosyal Araştırmalar Dergisi},
year = {2026},
volume = {15},
number = {2},
pages = {492--507},
doi = {10.33206/mjss.1714792}
}
EUVIMED