Estimation of the Personal Income Tax (PIT) Gap in Poland
Gospodarka Narodowa · 31.03.2026 · 325 (1) · 5-22
DOI: 10.33119/gn/214918 ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift Gospodarka Narodowa, online erschienen am 31.03.2026. Verfasst von Tomasz Tratkiewicz und 1 weiteren Autor:innen. Die Arbeit nennt 46 Literaturangaben. Der Volltext ist frei zugänglich (Open Access, CC BY 4.0).
Abstract (Originalsprache)
W literaturze dotyczącej szacowania luki w podatkach bezpośrednich podkreśla się, że oddolna metoda szacunku (ang. bottom-up approach) daje znacznie lepsze wyniki niż metoda odgórna (ang. top-down approach). Istniejące metody szacowania luki w PIT przy użyciu metody oddolnej stosunkowo rzadko wykorzystują kontrole bazujące na analizie ryzyka, które administracja podatkowa stosuje, aby zapewnić w szczególności przestrzeganie obowiązków podatkowych. Ważną kwestią, która – w przeciwieństwie do kontroli losowych – występuje w kontrolach bazujących na analizie ryzyka jest potencjalne obciążenie próby. Aby rozwiązać tę kwestię, wykorzystujemy model selekcji Heckmana. Oszacowaliśmy wielkość luki w PIT w Polsce w 2017 r. na podstawie danych z zeznań podatkowych podatników uzyskujących dochody z działalności gospodarczej opodatkowanej liniową 19‑procentową stawką podatku oraz wyników kontroli bazujących na analizie ryzyka. Nasze wyniki pokazują, że przewidywana luka w PIT odpowiada 4,5% całkowitego zobowiązania podatkowego tej grupy podatników. Zidentyfikowaliśmy również regiony i sektory o najwyższej przewidywanej luce w PIT na podatnika. Stwierdzamy, że model Heckmana może być wykorzystywany przez organy podatkowe jako narzędzie poprawiające skuteczność kontroli bazujących na analizie ryzyka.
Zitieren
APA
Tratkiewicz, T., & Turgut, M. B. (2026). Estimation of the Personal Income Tax (PIT) Gap in Poland. Gospodarka Narodowa, 325(1), 5-22. https://doi.org/10.33119/gn/214918
Vancouver
Tratkiewicz T, Turgut MB. Estimation of the Personal Income Tax (PIT) Gap in Poland. Gospodarka Narodowa. 2026;325(1):5-22. doi:10.33119/gn/214918
BibTeX
@article{Tratkiewicz2026,
author = {Tratkiewicz, Tomasz and Turgut, Mehmet Burak},
title = {Estimation of the Personal Income Tax (PIT) Gap in Poland},
journal = {Gospodarka Narodowa},
year = {2026},
volume = {325},
number = {1},
pages = {5--22},
doi = {10.33119/gn/214918}
}
EUVIMED