EUVIMEDEUVIMED entdecken
Open Access · CC BY-NC-SA 4.0

Kilka uwag o jednej z najstarszych ksiąg liturgicznych Cysterek z Trzebnicy

Irina Chachulska

Archiwa, Biblioteki i Muzea Kościelne · 30.06.2026 · 126 · 115-130

DOI: 10.31743/abmk.18681 ↗

Kurz gefasst

Fachartikel in der Zeitschrift Archiwa, Biblioteki i Muzea Kościelne, online erschienen am 30.06.2026. Verfasst von Irina Chachulska. Die Arbeit nennt 51 Literaturangaben. Der Volltext ist frei zugänglich (Open Access, CC BY-NC-SA 4.0).

AbstractBibliografische AngabenZitierenVerwandte Studien

Abstract (Originalsprache)

W ciągu ostatnich dziesięcioleci badania nad cysterską rękopiśmienną spuścizną na Śląsku zyskały na szczególnym zainteresowaniu. Mimo to wciąż napotykamy zabytki nierozpoznane lub słabo rozpoznane. Wśród nich znajduje się jedna z najstarszych ksiąg liturgicznych z Klasztoru Cysterek w Trzebnicy – kodeks przechowywany obecnie pod sygnaturą I F 465 w Bibliotece Uniwersyteckiej we Wrocławiu. Choć manuskrypt ten był wzmiankowany w literaturze przedmiotu, dotychczasowe informacje na jego temat pozostają fragmentaryczne, często nieścisłe, a w kwestii pochodzenia – rozbieżne. Wstępna analiza struktury i zawartości rękopisu rozwiewa dotychczasowe wątpliwości dotyczące jego klasyfikacji gatunkowej – księga ta niewątpliwie jest brewiarzem i służyła do sprawowania oficjum. Zastosowanie kryterium liturgicznego w datowaniu zabytku pozwoliło na weryfikację i skorygowanie istniejących ustaleń, prowadząc do określenia czasu jego powstania na lata 1218-1222. W świetle nowo ustalonej datacji przesłanki historyczne wskazują na Pfortę (Saksonia-Anhalt, Niemcy) – opactwo macierzyste klasztoru w Lubiążu – jako najbardziej prawdopodobne miejsce sporządzenia manuskryptu; nie można jednak całkowicie wykluczyć możliwości produkcji kodeksu w skryptorium lubiąskim. Na podstawie analizy zawartości brewiarza można przypuszczać, że księga ta była w stałym użyciu w klasztorze trzebnickim, zanim – po sekularyzacji opactwa trzebnickiego na początku XIX wieku – znalazła się w Bibliotece Uniwersyteckiej we Wrocławiu.

Zitieren

APA

Chachulska, I. (2026). Kilka uwag o jednej z najstarszych ksiąg liturgicznych Cysterek z Trzebnicy. Archiwa, Biblioteki i Muzea Kościelne, 126, 115-130. https://doi.org/10.31743/abmk.18681

Vancouver

Chachulska I. Kilka uwag o jednej z najstarszych ksiąg liturgicznych Cysterek z Trzebnicy. Archiwa, Biblioteki i Muzea Kościelne. 2026;126:115-130. doi:10.31743/abmk.18681

BibTeX
@article{Chachulska2026,
  author = {Chachulska, Irina},
  title = {Kilka uwag o jednej z najstarszych ksiąg liturgicznych Cysterek z Trzebnicy},
  journal = {Archiwa, Biblioteki i Muzea Kościelne},
  year = {2026},
  volume = {126},
  pages = {115--130},
  doi = {10.31743/abmk.18681}
}
Kostenlos starten →