EUVIMEDEUVIMED entdecken
Crossref

Nüzul Döneminde Kur’an’a Dair Çelişki İddiaları

Abdulcabbar Adıgüzel

Tefsir Araştırmaları Dergisi · 30.10.2026 · 10 (2) · 809-828

DOI: 10.31121/tader.1999636 ↗

Kurz gefasst

Fachartikel in der Zeitschrift Tefsir Araştırmaları Dergisi, online erschienen am 30.10.2026. Verfasst von Abdulcabbar Adıgüzel. Die Arbeit nennt 61 Literaturangaben.

AbstractBibliografische AngabenZitierenVerwandte Studien

Abstract (Originalsprache)

Bu çalışma, tefsir literatüründe müstakil bir tür olarak teşekkül eden müşkilü’l-Kur’ân’ın literatür öncesi dönemdeki izlerini, nüzul süreciyle sınırlı olarak ve gayrimüslim çevrelerin soru, itiraz ve çelişki iddiaları üzerinden ele almaktadır. Müşkilü’l-Kur’ân’a dair klasik ve modern çalışmalarda konunun meseleleri ve örnekleri çoğunlukla Hz. Peygamber’in vefatından sonraki dönemden başlatılmakta, nüzul döneminde dile getirilen itirazlar ise gözden kaçmaktadır. Çalışma, Kur’ân’da tenâkuz, ihtilâf ve tutarsızlık bulunduğuna yönelik iddiaların Hz. Peygamber hayattayken müşrik, Yahudi ve Hıristiyan çevrelerce hangi saiklerle dile getirildiğini ve bunlara nasıl cevap verildiğini, tefsir, hadis ve siyer kaynaklarında dağınık hâlde bulunan rivayetleri bir araya getirerek tespit etmeyi amaçlamaktadır. Nitel bir araştırma olan çalışmada tarihî belge incelemesi esas alınmıştır. Rivayet ağırlıklı tefsirler ile esbâb-ı nüzûl literatürü, temel hadis külliyatı ve siyer-megâzî eserleri taranmış, derlenen malzeme muhatap çevresine göre tasnif edilmiştir. Bir haberin çalışmaya alınmasında nüzul süreciyle irtibatı, Kur’ân metnine doğrudan taalluku ve klasik bir kaynakta kayıtlı bulunması şartları aranmıştır. İnceleme neticesinde söz konusu iddiaların (i) âyetler arası açık çelişki iddiası, (ii) tek bir âyetin anlamında beliren işkâl, (iii) Kur’ân ile önceki kutsal metin yahut yerleşik inanç arasında uyuşmazlık bulunduğu iddiası, (iv) nübüvveti sınama ve (v) istihza ile muâraza olmak üzere beş başlık altında toplanabileceği tespit edilmiştir. Müşriklerin Allah’ın isim ve sıfatları ile nesih meselesi etrafındaki itirazları ile muâraza girişimleri, Yahudilerin âyetler arası uyuma ve nesihe yönelik iddiaları ile hurûf-ı mukattaa üzerinden yaptıkları hesaplamalar, Hıristiyanların ise Hz. Îsâ ve teslîs etrafındaki soruları, çelişki iddiasının nüzul dönemindeki farklı tezahürlerini yansıtmaktadır. Bu itiraz ve soruların bir kısmının bizzat Kur’ân âyetlerinde konu edilmesi, çelişki iddiasının nüzul döneminden itibaren gayrimüslim unsurlarca dile getirildiğini göstermektedir. Çalışma, müşkilü’l-Kur’ân edebiyatının teşekkülünde muhkem-müteşâbih ve te’vîl bahisleri yanında nüzul dönemindeki bu tartışma vasatının da önemli bir hareket noktası olduğu sonucuna ulaşmaktadır.

Zitieren

APA

Adıgüzel, A. (2026). Nüzul Döneminde Kur’an’a Dair Çelişki İddiaları. Tefsir Araştırmaları Dergisi, 10(2), 809-828. https://doi.org/10.31121/tader.1999636

Vancouver

Adıgüzel A. Nüzul Döneminde Kur’an’a Dair Çelişki İddiaları. Tefsir Araştırmaları Dergisi. 2026;10(2):809-828. doi:10.31121/tader.1999636

BibTeX
@article{Adgzel2026,
  author = {Adıgüzel, Abdulcabbar},
  title = {Nüzul Döneminde Kur’an’a Dair Çelişki İddiaları},
  journal = {Tefsir Araştırmaları Dergisi},
  year = {2026},
  volume = {10},
  number = {2},
  pages = {809--828},
  doi = {10.31121/tader.1999636}
}
Kostenlos starten →