ORTA ÇAĞ’DA İSLAM DEVLETLERİNİN HRİSTİYAN NÛBE’DEN ALDIĞI VERGİ: ‘BAKT’
Stratejik ve Sosyal Araştırmalar Dergisi · 30.03.2026 · 10 (1) · 87-96
DOI: 10.30692/sisad.1863762 ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift Stratejik ve Sosyal Araştırmalar Dergisi, online erschienen am 30.03.2026. Verfasst von Ömer Narin. Die Arbeit nennt 38 Literaturangaben.
Abstract (Originalsprache)
Bu çalışma, Orta Çağ boyunca İslam devletleri ile Hristiyan Nûbe arasında akdedilen ve “bakt” adıyla bilinen yıllık vergi ve barış antlaşmasının tarihsel gelişimini incelemektedir. Mısır’ın Hz. Ömer döneminde fethedilmesinin ardından Amr b. Âs ve daha sonra Hz. Osman devrinde Abdullah b. Sa‘d b. Ebû Serh tarafından Nûbe üzerine seferler düzenlenmiş, ancak kalıcı bir askerî hâkimiyet kurulamamıştır. Bunun sonucunda Abdullah b. Sa‘d b. Ebû Serh ile Nûbeliler arasında bakt adı verilen bir antlaşma imzalanmıştır. Antlaşmaya göre Nûbeliler her yıl dört yüz köleyi Mısır’a göndermeyi, Müslümanlar ise karşılığında hububat sağlamayı taahhüt etmiştir. Kesintilere rağmen yaklaşık yedi yüz yıl yürürlükte kalan bakt, İslam dünyası ile Nil Vadisi’ndeki Hristiyan toplum arasında kurulan en uzun süreli diplomatik ilişkilerden birini temsil etmiştir. Çalışmada bakt antlaşmasının başlangıç şartları, karşılıklılık ilkesi ve vergi yükümlülükleri gibi unsurlar ele alınmaktadır. Bakt vergisi, Emevilerden Eyyûbilere kadar sürdürülmüş, Memlûkler döneminde özellikle Sultan Baybars devrinde Dongola’ya yapılan seferler neticesinde Nûbeliler ödemeyi sürdürmüşlerdir. Zamanla miktarı ve ödeme biçimi değişse de bakt antlaşması 14. yüzyıla kadar devam etmiştir.
Zitieren
APA
Narin, Ö. (2026). ORTA ÇAĞ’DA İSLAM DEVLETLERİNİN HRİSTİYAN NÛBE’DEN ALDIĞI VERGİ: ‘BAKT’. Stratejik ve Sosyal Araştırmalar Dergisi, 10(1), 87-96. https://doi.org/10.30692/sisad.1863762
Vancouver
Narin Ö. ORTA ÇAĞ’DA İSLAM DEVLETLERİNİN HRİSTİYAN NÛBE’DEN ALDIĞI VERGİ: ‘BAKT’. Stratejik ve Sosyal Araştırmalar Dergisi. 2026;10(1):87-96. doi:10.30692/sisad.1863762
BibTeX
@article{Narin2026,
author = {Narin, Ömer},
title = {ORTA ÇAĞ’DA İSLAM DEVLETLERİNİN HRİSTİYAN NÛBE’DEN ALDIĞI VERGİ: ‘BAKT’},
journal = {Stratejik ve Sosyal Araştırmalar Dergisi},
year = {2026},
volume = {10},
number = {1},
pages = {87--96},
doi = {10.30692/sisad.1863762}
}
EUVIMED