EUVIMEDEUVIMED entdecken
Crossref

OSMANLI DİVANINDA NOKTA KAVGASI: BİR TİMARLI SİPAHİNİN VERGİ GASBI İÇİN BAŞVURDUĞU HİLE (1752-1755)

Buket Çelik

Cihannüma: Tarih ve Coğrafya Araştırmaları Dergisi · 22.07.2026 · 12 (1) · 217-243

DOI: 10.30517/cihannuma.1853643 ↗

Kurz gefasst

Fachartikel in der Zeitschrift Cihannüma: Tarih ve Coğrafya Araştırmaları Dergisi, online erschienen am 22.07.2026. Verfasst von Buket Çelik. Die Arbeit nennt 63 Literaturangaben.

AbstractBibliografische AngabenZitierenVerwandte Studien

Abstract (Originalsprache)

Osmanlı devleti, pek çok alanda olduğu gibi toprak rejiminde de İslam arazi hukukunu uygulamıştır. Ancak bu sisteme kendine özgü kurallar da eklemiştir. Osmanlı arazi sisteminde topraklar mülkiyetine göre mirî, mülk, vakıf ve kullanım amacına göre de bağ, bahçe, tarla, orman, yaylak, çayır gibi çeşitli bölümlere ayrılarak işletilmiş ve vergilendirilmiştir. Mirî toprakların büyük bir kısmı, yapılan hizmetlerin karşılığı olarak askerlere ve devletin yüksek rütbeli çalışanlarına tahsis edilmiştir. Dirlik adı verilen bu sistemde kendilerine timar tevcih edilenler arazinin mülkiyetine değil sadece vergilerine sahiplerdir. Çalışmada, Azak köyündeki çürük timarın sahibi Hüseyin ve Ebubekir isimli sipahilerin, isim benzerliğinden ve Arap harflerinin noktalı-noktasız harf özelliğinden faydalanarak Araklu köyünün vergi gelirlerini toplamalarından bahsedilecektir. İncelenen dönemde Azak ve Araklu köyleri Sivas eyaletindeki farklı iki sancağa ve kazaya bağlıdır. Sipahiler haksız davalarını Divan-ı Hümayun’a kadar taşımış ve bir şekilde Divan’dan kendi lehlerine hüküm almayı başarmışlardır. Divan’da dava karye niza’ı olarak değerlendirilmiş ve sipahilerin niyeti tahmin edilememiştir. Sipahi Ebubekir köyün isminin mufassal defterinde noktasız Arak şeklinde yazılmasından faydalanarak Araklu köyünün vergilerini toplayıp kaçmıştır. Çalışmada, Arap harflerinin yapısından kaynaklanan özelliği kötü niyetli kullanan sipahinin, asılsız şikâyetini Divan’a kadar taşıma cesaretine vurgu yapılmıştır.

Zitieren

APA

Çelik, B. (2026). OSMANLI DİVANINDA NOKTA KAVGASI: BİR TİMARLI SİPAHİNİN VERGİ GASBI İÇİN BAŞVURDUĞU HİLE (1752-1755). Cihannüma: Tarih ve Coğrafya Araştırmaları Dergisi, 12(1), 217-243. https://doi.org/10.30517/cihannuma.1853643

Vancouver

Çelik B. OSMANLI DİVANINDA NOKTA KAVGASI: BİR TİMARLI SİPAHİNİN VERGİ GASBI İÇİN BAŞVURDUĞU HİLE (1752-1755). Cihannüma: Tarih ve Coğrafya Araştırmaları Dergisi. 2026;12(1):217-243. doi:10.30517/cihannuma.1853643

BibTeX
@article{elik2026,
  author = {Çelik, Buket},
  title = {OSMANLI DİVANINDA NOKTA KAVGASI: BİR TİMARLI SİPAHİNİN VERGİ GASBI İÇİN BAŞVURDUĞU HİLE (1752-1755)},
  journal = {Cihannüma: Tarih ve Coğrafya Araştırmaları Dergisi},
  year = {2026},
  volume = {12},
  number = {1},
  pages = {217--243},
  doi = {10.30517/cihannuma.1853643}
}
Kostenlos starten →