PRAGUE METROPOLITAN GOVERNANCE MODEL: A CASE STUDY IN CONTEMPORARY METROPOLITAN GOVERNANCE
the Journal of Academic Social Sciences · 2026 · 181 (181) · 331-361
DOI: 10.29228/asos.95792 ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift the Journal of Academic Social Sciences, 2026. Verfasst von Mustafa DEMİRKOL.
Abstract (Originalsprache)
Bu çalışma Çekya’nın başkenti Prag’ın metropoliten yönetim dinamiklerini incelemektedir. Prag, aynı anda hem belediye hem de bölge (kraj) statüsü taşıyan ve kendi meclisleri, başkanları ve bütçeleri bulunan 57 şehir bölgesine ayrılan kendine özgü bir yapıya sahiptir. Mevcut literatür ağırlıklı olarak kentin banliyöleşmesi, arazi kullanımındaki değişimler ve rezidansiyel hareketlilik üzerine yoğunlaşmaktadır çoğunlukla. Buna karşılık yönetim modelinin işleyişini yerel aktörlerin deneyimleri üzerinden ele alan nitel çalışmalar ise oldukça sınırlı kalmaktadır. Bu boşluğu doldurmak amacıyla bu çalışmada, Prag’da uygulanagelen metropolitan yönetim modelinin mevcut durumunu ve etkinliğini analiz etmek için nitel durum çalışması (case study) deseni benimsenmiştir. Araştırma verileri, yerel yöneticiler (şehir ve şehir bölgesi düzeyindeki karar vericiler) ile akademisyenlerden oluşan 10 paydaş ile gerçekleştirilen yarı yapılandırılmış görüşmeler yoluyla toplanmış ve MAXQDA yazılımı kullanılarak tematik analize tabi tutulmuştur. Elde edilen bulgular, Anwar Shah’ın Prag’ı “Üniter Metropoliten Yönetim” olarak sınıflandırmasının saha gerçekliğiyle örtüşmediğini ortaya koymaktadır. Prag hukuken tek bir tüzel kişilik olarak kurgulanmış olsa da uygulamada seçilmiş organlara sahip 57 alt birimle fiilen iki kademeli bir yapı sergilemektedir. Ancak bu iki kademelilik, alt kademe yetkilerinin kanunla değil üst kademenin çıkardığı “Statü” ile belirlenmesi nedeniyle türetilmiş ve asimetrik bir nitelik taşımaktadır. Katılımcılar bu yapının yerel duyarlılığı artırdığını, buna karşılık mali bağımlılık, sınırlı öz gelir, bürokratik yavaşlık ve siyasi gerilim ürettiğini belirtmişlerdir. Çalışma ayrıca, idari sınırların ötesine taşan fonksiyonel metropoliten alan ile Orta Bohemya Bölgesi arasında kurumsallaşmış bir yönetim mekanizmasının bulunmadığını ve metropoliten ölçekteki eşgüdümün büyük ölçüde Avrupa Birliği kaynaklı projelere bağımlı kaldığını göstermektedir. Türkiye açısından değerlendirildiğinde Prag örneği, alt kademe yetkilerinin merkezî düzenlemeyle güvence altına alınmasının taşıdığı önemi ve mülki sınır esasının metropoliten ölçek boşluğunu kapatmadaki işlevini tartışmaya açmaktadır.
Zitieren
APA
DEMİRKOL, M. (2026). PRAGUE METROPOLITAN GOVERNANCE MODEL: A CASE STUDY IN CONTEMPORARY METROPOLITAN GOVERNANCE. the Journal of Academic Social Sciences, 181(181), 331-361. https://doi.org/10.29228/asos.95792
Vancouver
DEMİRKOL M. PRAGUE METROPOLITAN GOVERNANCE MODEL: A CASE STUDY IN CONTEMPORARY METROPOLITAN GOVERNANCE. the Journal of Academic Social Sciences. 2026;181(181):331-361. doi:10.29228/asos.95792
BibTeX
@article{DEMRKOL2026,
author = {DEMİRKOL, Mustafa},
title = {PRAGUE METROPOLITAN GOVERNANCE MODEL: A CASE STUDY IN CONTEMPORARY METROPOLITAN GOVERNANCE},
journal = {the Journal of Academic Social Sciences},
year = {2026},
volume = {181},
number = {181},
pages = {331--361},
doi = {10.29228/asos.95792}
}
EUVIMED