Firdevsî’nin Şâhnâme’sinde Kadın İktidarı ve Yönetim Anlayışı
SÖYLEM Filoloji Dergisi · 25.06.2026 · 11 (2) · 839-854
DOI: 10.29110/soylemdergi.1920483 ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift SÖYLEM Filoloji Dergisi, online erschienen am 25.06.2026. Verfasst von Aslı Sürgit. Die Arbeit nennt 33 Literaturangaben.
Abstract (Originalsprache)
Fars edebiyatının önemli eserlerinden biri olan Firdevsî’nin otuz yılı aşkın bir sürede tamamladığı Şâhnâme, İran edebiyatı ve kültürü açısından önemli bir yere sahiptir. Mesnevi tarzında kaleme alınan eser, İran’ın sosyal, siyasal, edebî ve kültürel hayatına ilişkin çeşitli unsurlar içermektedir. Şâhnâme’de antik İran ve çevre coğrafyalarda yaşayan birçok kadın karaktere yer verilmiş; bazı kadın figürlerin devlet yönetiminde aktif roller üstlendiği görülmüştür. Literatür taraması sonucunda, Şâhnâme’de kadın figürleri konu alan çeşitli çalışmalar bulunmakla birlikte, kadın hükümdarların liderlik, siyasal temsil ve yönetim anlayışı çerçevesinde ele alındığı çalışmaların sınırlı olduğu tespit edilmiştir.Bu çalışmanın amacı, Firdevsî’nin Şâhnâme adlı eserinde yer alan kadın hükümdarların ve siyasi açıdan etkili kadın figürlerin yönetim ve siyaset bağlamındaki konumlarını incelemektir. Çalışmada Humây, Kaydâfe, Pûrânduht ve Azermduht gibi doğrudan devlet yönetiminde bulunan kadın hükümdarlar ile Sînduht gibi resmî bir hükümdarlık makamında bulunmamakla birlikte siyasi süreçlerde belirleyici rol üstlenen kadın figürler incelenmiştir. Bu karakterlerin yönetim anlayışları, siyasi tutumları, diplomatik faaliyetleri ve toplumsal konumları değerlendirilmiştir. Araştırma, nitel araştırma yöntemlerinden doküman incelemesi yöntemi kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Firdevsî’nin hayatı ve Şâhnâme’ye ilişkin bilgiler alan yazını taraması yoluyla elde edilmiş; çalışma kapsamında eserin ilgili bölümleri ile konuya ilişkin akademik yayınlar incelenmiştir. Elde edilen bulgular doğrultusunda, Şâhnâme’de kadın figürlerin yalnızca aile ve toplum içerisinde değil, siyaset ve devlet yönetimi alanında da etkin roller üstlendikleri görülmüştür. Kadın hükümdarların farklı yönetim anlayışları, kriz anlarındaki tutumları ve diplomatik yaklaşımlarıyla ön plana çıkarıldığı; liyakat, adalet ve siyasal akıl gibi özelliklerle ilişkilendirildiği tespit edilmiştir.
Zitieren
APA
Sürgit, A. (2026). Firdevsî’nin Şâhnâme’sinde Kadın İktidarı ve Yönetim Anlayışı. SÖYLEM Filoloji Dergisi, 11(2), 839-854. https://doi.org/10.29110/soylemdergi.1920483
Vancouver
Sürgit A. Firdevsî’nin Şâhnâme’sinde Kadın İktidarı ve Yönetim Anlayışı. SÖYLEM Filoloji Dergisi. 2026;11(2):839-854. doi:10.29110/soylemdergi.1920483
BibTeX
@article{Srgit2026,
author = {Sürgit, Aslı},
title = {Firdevsî’nin Şâhnâme’sinde Kadın İktidarı ve Yönetim Anlayışı},
journal = {SÖYLEM Filoloji Dergisi},
year = {2026},
volume = {11},
number = {2},
pages = {839--854},
doi = {10.29110/soylemdergi.1920483}
}
EUVIMED