EUVIMEDEUVIMED entdecken
Crossref

Kendini Tanımanın Diyalektiği: Alkibiades I Diyaloğunda Benlik, Ahlak ve Toplum

Muhammet Sait Duran

Bilimname · 30.10.2026 · (56) · 139-163

DOI: 10.28949/bilimname.1942120 ↗

Kurz gefasst

Fachartikel in der Zeitschrift Bilimname, online erschienen am 30.10.2026. Verfasst von Muhammet Sait Duran. Die Arbeit nennt 36 Literaturangaben.

AbstractBibliografische AngabenZitierenVerwandte Studien

Abstract (Originalsprache)

Bu çalışmada Platon’a atfedilen Alkibiades I diyaloğu merkeze alınarak, Sokrates’in “Kendini tanı!” buyruğunun insan, toplum ve ahlak tasavvurunu nasıl temellendirdiği incelenmektedir. Diyalogda güzellik, soyluluk ve iktidar hırsı gibi dışsal değerlerle tanınan genç Alkibiades, Sokrates tarafından cehaletiyle yüzleştirilerek özünü aramaya davet edilir ve böylece pedagojik bir dönüşüm sahnelenir. Alkibiades’in çifte cehaletten arındırılması, benliğin katmanlarının ayrıştırılması ve değerlerin yeniden yapılandırılması süreci hem argümantatif hem de psikolojik boyutlarıyla ele alınmaktadır. Bu süreçte kendini tanımanın, salt bir içe bakış değil, “öteki” ile kurulan diyalog neticesinde şekillenen diyalektik ve ilişkisel bir keşif olduğu ortaya konulmaktadır. İnsanın özünün bedende değil ruhta bulunduğu tespitinden hareketle gerçek değer hiyerarşisinin ve siyasi meşruiyetin ancak ruhun erdemle yetkinleşmesine dayandığı argümanı analiz edilmektedir. Aynı zamanda toplumun çarpık değerler sistemi ve kitlenin bireye tuttuğu aynanın onun kendini keşfetmesini nasıl engellediği de tartışılmaktadır. Ne var ki bu felsefi idealin trajik sınırları da gösterilmektedir: Sokrates’in pedagojik çabası, toplumun çarpık değerler sisteminin ve kitlesel aynalığın yarattığı baskıyı kırmaya yetmemiş ve Alkibiades dışsal onayın cazibesine kapılmıştır. Çalışmanın son ekseni, diyaloğun bu trajik teşhisini günümüzün gerçekliğiyle ilişkilendirmektedir. Antik dünyada yalnızca seçkinler için bir tehlike teşkil eden “kitlenin aynalığı”, dijitalleşen çağda kitlesel ölçekte her bireyi kuşatan varoluşsal bir meydan okumaya dönüşmüştür. Sanal imgelerin ve toplumsal beğeni mekanizmalarının benliğin inşasında merkezi bir rol üstlendiği bu çağda, kişinin özüne dönerek kendini tanıması antik döneme kıyasla çok daha çetin bir mücadele gerektirmektedir. Sonuç olarak kendini tanıma hem bireysel erdemin hem de adil toplumsal düzenin temel şartı olarak konumlanırken, Alkibiades I bugünün insanına tutulmuş güncel ve sarsıcı bir ayna olarak ortaya konulmaktadır.

Zitieren

APA

Duran, M. S. (2026). Kendini Tanımanın Diyalektiği: Alkibiades I Diyaloğunda Benlik, Ahlak ve Toplum. Bilimname, 139-163. https://doi.org/10.28949/bilimname.1942120

Vancouver

Duran MS. Kendini Tanımanın Diyalektiği: Alkibiades I Diyaloğunda Benlik, Ahlak ve Toplum. Bilimname. 2026:139-163. doi:10.28949/bilimname.1942120

BibTeX
@article{Duran2026,
  author = {Duran, Muhammet Sait},
  title = {Kendini Tanımanın Diyalektiği: Alkibiades I Diyaloğunda Benlik, Ahlak ve Toplum},
  journal = {Bilimname},
  year = {2026},
  number = {56},
  pages = {139--163},
  doi = {10.28949/bilimname.1942120}
}
Kostenlos starten →