İç ortam hava kirliliği: Kaynaklar, maruziyet yolları, sağlık etkileri ve sürdürülebilir yaklaşımlar
Ömer Halisdemir Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi · 30.07.2026 · 18
DOI: 10.28948/ngumuh.1936319 ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift Ömer Halisdemir Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi, online erschienen am 30.07.2026. Verfasst von Zehra Bozkurt. Die Arbeit nennt 100 Literaturangaben.
Abstract (Originalsprache)
İç ortam hava kirliliği, insan sağlığı üzerinde önemli etkiler oluşturabilen küresel bir çevre ve halk sağlığı sorunudur. İnsanların günlük yaşamlarının büyük bölümünü kapalı ortamlarda geçirmesi, kirleticilere maruziyetin önemini artırmaktadır. Bu derleme çalışmasının amacı, iç ortam hava kirliliğinin başlıca kaynaklarını, kirletici türlerini, maruziyet yollarını ve sağlık etkilerini kapsamlı biçimde değerlendirmektir. Çalışmada partikül maddeler (PM₂.₅ ve PM₁₀), uçucu organik bileşikler (UOB), kalıcı organik kirleticiler (KOK) ve biyolojik kirleticilere odaklanılmıştır. Literatür incelemesi, iç ortam hava kirleticilerinin hem iç ortam hem de dış ortam kökenli olabildiğini göstermektedir. Yemek pişirme, ısıtma sistemleri, yapı malzemeleri, temizlik ürünleri ve sigara dumanı başlıca iç ortam kaynaklarını oluştururken; trafik ve endüstriyel emisyonlar infiltrasyon yoluyla iç ortamlara taşınabilen dış ortam kaynaklarıdır. Yetersiz havalandırma ve bina özellikleri, iç ortamlarda dış ortamdan gelen kirletici birikimini artırarak maruziyet düzeylerini yükseltebilmektedir. Çok sayıda çalışma, iç ortam kirleticilerine maruziyetin solunum yolu hastalıkları, kardiyovasküler etkiler, alerjik reaksiyonlar ve diğer kronik sağlık sorunları ile ilişkili olduğunu göstermektedir. Sürdürülebilir bina tasarımı, düşük emisyonlu malzemeler, etkili havalandırma sistemleri ve akıllı bina teknolojileri, iç ortam hava kalitesinin iyileştirilmesinde önemli stratejiler sunmaktadır. Bu nedenle, disiplinler arası yaklaşımlar ve uzun dönemli çalışmalar büyük önem taşımaktadır.
Zitieren
APA
Bozkurt, Z. (2026). İç ortam hava kirliliği: Kaynaklar, maruziyet yolları, sağlık etkileri ve sürdürülebilir yaklaşımlar. Ömer Halisdemir Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi, 18. https://doi.org/10.28948/ngumuh.1936319
Vancouver
Bozkurt Z. İç ortam hava kirliliği: Kaynaklar, maruziyet yolları, sağlık etkileri ve sürdürülebilir yaklaşımlar. Ömer Halisdemir Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi. 2026;18. doi:10.28948/ngumuh.1936319
BibTeX
@article{Bozkurt2026,
author = {Bozkurt, Zehra},
title = {İç ortam hava kirliliği: Kaynaklar, maruziyet yolları, sağlık etkileri ve sürdürülebilir yaklaşımlar},
journal = {Ömer Halisdemir Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi},
year = {2026},
volume = {18},
doi = {10.28948/ngumuh.1936319}
}
EUVIMED