EUVIMEDEUVIMED entdecken
Open Access · CC BY 4.0

Świat muzyczny w pułapce literackiej: fetyszyzm 3D w Pościgu Julio Cortázara

Agnieszka Tomala

Progress · 18.05.2026 · (17) · 36-52

DOI: 10.26881/prog.2025.17.03 ↗

Kurz gefasst

Fachartikel in der Zeitschrift Progress, online erschienen am 18.05.2026. Verfasst von Agnieszka Tomala. Der Volltext ist frei zugänglich (Open Access, CC BY 4.0).

AbstractBibliografische AngabenZitierenVerwandte Studien

Abstract (Originalsprache)

Celem niniejszego artykułu jest wykazanie, w jaki sposób elementy świata muzycznego pełnią funkcję fetyszy w warunkach kapitalizmu. Zjawisko to zostanie zbadane na przykładzie opowiadania Pościg Julio Cortázara. W literaturze krytycznej nie istnieją prace, które w sposób kompleksowy omawiałyby to zagadnienie. W tym celu, z wykorzystaniem teorii Charlesa De Brossesa, Alfreda Bineta, Zygmunta Freuda oraz Theodora W. Adorna, zostały wyjaśnione pojęcia fetyszu i fetyszyzmu. Osią rozważań jest wieloaspektowość zjawiska fetyszyzmu, które począwszy od XVIII wieku stanowiło przedmiot refleksji w ramach różnych perspektyw badawczych: antropologicznej, psychologicznej i psychoanalitycznej oraz marksistowskiej. Biorąc pod uwagę wszystkie te ujęcia, fetysz jest rozumiany jako personifikacja boskości (De Brosses 1992), jako obiekt, który wzbudza pożądanie (Freud 1930), oraz jako towar (Adorno 1990). Odwołując się do trzech wymiarów fetyszyzmu: religijnego, seksualnego oraz towarowego, poddano analizie opowiadanie Cortázara, podkreślając dynamizm relacji społecznych kształtujących świat muzyki jazzowej przedstawiony w utworze. Socjologiczno-kulturowa teoria fetyszyzmu muzycznego Adorna, wywodząca się z marksizmu, pozwala dostrzec w świecie muzycznym procesy prowadzące do fetyszyzacji jego elementów (Adorno 1990). Dzięki temu możliwe stało się również zbadanie mechanizmów rządzących rynkiem muzycznym, przedstawionym w opowiadaniu Cortázara, które przekształcają jego konstytutywne komponenty w fetysze.

Zitieren

APA

Tomala, A. (2026). Świat muzyczny w pułapce literackiej: fetyszyzm 3D w Pościgu Julio Cortázara. Progress, 36-52. https://doi.org/10.26881/prog.2025.17.03

Vancouver

Tomala A. Świat muzyczny w pułapce literackiej: fetyszyzm 3D w Pościgu Julio Cortázara. Progress. 2026:36-52. doi:10.26881/prog.2025.17.03

BibTeX
@article{Tomala2026,
  author = {Tomala, Agnieszka},
  title = {Świat muzyczny w pułapce literackiej: fetyszyzm 3D w Pościgu Julio Cortázara},
  journal = {Progress},
  year = {2026},
  number = {17},
  pages = {36--52},
  doi = {10.26881/prog.2025.17.03}
}
Kostenlos starten →