Köylülük, Mülkiyet Rejimleri ve Toplumsal Değişim: Yapısal-İlişkisel Bir Yeniden Okuma Girişimi
Mülkiye Dergisi · 16.06.2026 · 50 (2) · 426-458
DOI: 10.25064/mulkiye.1887917 ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift Mülkiye Dergisi, online erschienen am 16.06.2026. Verfasst von Mutlu Arslan. Die Arbeit nennt 37 Literaturangaben.
Abstract (Originalsprache)
Köylülüğün toplumsal değişimdeki rolünü açıklayan literatür, yapısal konum (mülkiyet, üretim ilişkileri) ile ilişkisel dinamikler (devlet, beyler, pazar ile kurulan bağlar) arasında bölünmüştür. Bu makale, söz konusu dikotominin yanlış bir ayrım olduğunu ve yapı ile ilişkinin tarihsel süreç içinde birbirini dönüştürdüğünü savunmaktadır. Perry Anderson’ın mutlakiyetçilik analizi, genellikle bir devlet formasyonu teorisi olarak okunmaktadır. Ancak dikkatle incelendiğinde, köylülüğün bu analizin bağımsız değişkeni olarak işlev gördüğü ve eserin derin bir köylülük teorisi sunduğu görülmektedir. Anderson’a göre, Batı ve Doğu Avrupa’daki mutlakiyetçiliğin farklı biçimleri, köylülükle kurulan farklı tarihsel ilişkilerden kaynaklanmaktadır. Bu çalışma, mülkiyet rejimlerinin (patrimonyal, prebendal, merkantil) ilişkisel dinamiklerin kristalize olmuş biçimleri olduğunu göstererek yapısal ve ilişkisel yaklaşımları sentezlemekte ve Fransa örneği üzerinden aynı yapısal konumdaki köylülüğün (küçük toprak sahipliği) farklı tarihsel konjonktürlerde (1789 ve 1848) zıt siyasal davranışlar sergilediğini somut olarak ortaya koymaktadır. Makale, bu dinamik-ilişkisel perspektifi güncel köylüsüzleşme (de-peasantisation)/yeniden-köylüleşme (re-peasantisation) tartışmasına taşıyarak, bunların birbirine zıt süreçler değil, aynı yapısal-ilişkisel diyalektiğin farklı koşullar altındaki farklı tezahürleri olduğunu ileri sürmektedir. Bu çerçevede köylülük, modernleşme anlatısının varsaydığı gibi tasfiye edilmeyi bekleyen bir kalıntı olarak değil, her tarihsel konjonktürde yeniden biçimlenen, direnen ve yeniden konumlanan dinamik bir toplumsal güç olarak kavranmaktadır.
Zitieren
APA
Arslan, M. (2026). Köylülük, Mülkiyet Rejimleri ve Toplumsal Değişim: Yapısal-İlişkisel Bir Yeniden Okuma Girişimi. Mülkiye Dergisi, 50(2), 426-458. https://doi.org/10.25064/mulkiye.1887917
Vancouver
Arslan M. Köylülük, Mülkiyet Rejimleri ve Toplumsal Değişim: Yapısal-İlişkisel Bir Yeniden Okuma Girişimi. Mülkiye Dergisi. 2026;50(2):426-458. doi:10.25064/mulkiye.1887917
BibTeX
@article{Arslan2026,
author = {Arslan, Mutlu},
title = {Köylülük, Mülkiyet Rejimleri ve Toplumsal Değişim: Yapısal-İlişkisel Bir Yeniden Okuma Girişimi},
journal = {Mülkiye Dergisi},
year = {2026},
volume = {50},
number = {2},
pages = {426--458},
doi = {10.25064/mulkiye.1887917}
}
EUVIMED