Fiili Emekten Dijital Emeğe: Görünür Olma ve Metalaşma Arasında TikTok’ta İşçi Videoları
İlef Dergisi · 31.05.2026 · 13 (1) · 113-149
DOI: 10.24955/ilef.1890001 ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift İlef Dergisi, online erschienen am 31.05.2026. Verfasst von Selver Dikkol Akçay. Die Arbeit nennt 39 Literaturangaben.
Abstract (Originalsprache)
Dijital ekonominin bileşenlerinden sosyal medya platformlarında kullanıcı türevli içerik ile platform arasındaki ekonomik ilişkileri anlamaya odaklanan bu çalışma; dijital emek ve değer süreçlerini, fiilî emeğin temsili içeriklerinden biri olan işçi videoları ekseninde çözümlemeyi amaçlamaktadır. Çalışmada sosyal medyada dolaşıma giren işçi videoları ekseninde üretilen kullanıcı türevli içeriklerin platform kapitalizmiyle ilişkisi sorgulanmakta; aynı zamanda bu içeriklerin iş koşullarını görünür kılmadaki rolünün incelenmesi hedeflenmektedir. Bu bağlamda, kullanıcı türevli içeriklerden olan TikTok’taki işçi videoları aracılığıyla ortaya çıkan verinin platform tarafından nasıl kullanıldığı ve eş zamanlı olarak bu videoların yapılan işin görünürlüğünü artırmadaki işlevi irdelenmektedir. TikTok’taki işçi videoları, fiilî emeğin üretim koşullarını doğrudan göstermeleri ve bu emeğin sosyal medya platformunda içerik biçiminde dolaşıma girmesi nedeniyle, dijital emek tartışmalarını somut bir çerçevede ele almayı mümkün kılan bir örneklem sunmaktadır. Nitel bir araştırma deseniyle yürütülen çalışmada, TikTok platformunda paylaşılan işçi videolarında yer alan etiketler (hashtag), sosyal ağ analizi yöntemiyle incelenmiştir. Fiilî emek süreçlerinin temsili ve anlatısının platform içerisinde nasıl dolaşıma girdiği ve hangi etkileşim mekanizmalarıyla görünürlük kazandığı, ortaya çıkan etiket ağlarının yapısı ve bu ağlar arasındaki ilişkiler üzerinden incelenmekte; platform kapitalizmi ve dijital emek kuramları ekseninde çözümlenmektedir. Araştırmanın sonucunda, işçi videolarında kullanılan etiketlerin işin zorluğunu ve çalışma koşullarını görünür kılmada işlevsel olduğu ve platformun dolaşım ve algoritmik görünürlük mantığıyla uyumlu biçimde işlediği görülmüştür. Bununla birlikte işçi videoları, etiket ağı üzerinden emeği görünür kılarken aynı zamanda platforma sürekli içerik ve etkileşim akışı sunarak platform kapitalizmi bağlamında emek ve değer üretim süreçlerine eklemlenmektedir.
Zitieren
APA
Akçay, S. D. (2026). Fiili Emekten Dijital Emeğe: Görünür Olma ve Metalaşma Arasında TikTok’ta İşçi Videoları. İlef Dergisi, 13(1), 113-149. https://doi.org/10.24955/ilef.1890001
Vancouver
Akçay SD. Fiili Emekten Dijital Emeğe: Görünür Olma ve Metalaşma Arasında TikTok’ta İşçi Videoları. İlef Dergisi. 2026;13(1):113-149. doi:10.24955/ilef.1890001
BibTeX
@article{Akay2026,
author = {Akçay, Selver Dikkol},
title = {Fiili Emekten Dijital Emeğe: Görünür Olma ve Metalaşma Arasında TikTok’ta İşçi Videoları},
journal = {İlef Dergisi},
year = {2026},
volume = {13},
number = {1},
pages = {113--149},
doi = {10.24955/ilef.1890001}
}
EUVIMED