EUVIMEDEUVIMED entdecken
Crossref

ÇÖLYAK HASTALIĞINDA GENETİK YATKINLIK VE KLİNİK UYUM

Tunca Özer, Alper Faruk Topaktaş, Enes Bektaş, Furkan Ege Çetin, Göktuğ Güvenç, Tuba Aksoy, Derya Beyza Sayın Kocakap, Hacer Fulya Gülerman

Kırıkkale Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi · 27.04.2026 · 28 (1) · 145-152

DOI: 10.24938/kutfd.1912285 ↗

Kurz gefasst

Fachartikel in der Zeitschrift Kırıkkale Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi, online erschienen am 27.04.2026. Verfasst von Tunca Özer und 7 weiteren Autor:innen. Die Arbeit nennt 26 Literaturangaben. Gefördert von: Çalışmaya ilişkin hiçbir kurum ya da kişiden finansal destek alınmamıştır..

AbstractBibliografische AngabenZitierenVerwandte Studien

Abstract (Originalsprache)

Amaç: Çölyak hastalığı (ÇH) glutene karşı intolerans nedeniyle oluşan, sistemik inflamatuvar ve multifaktöriyel bir hastalıktır. Gelişiminde genetik ve çevresel faktörler etkilidir. Genetik faktörlerde en önemli rolü HLA-DQB1*0201 ve HLADQA1* 0501 alellerinin oluşturduğu HLA-DQ2.5 heterodimeri ile HLA-DQB1*0302 ve HLA-DQA1*03 alellerinin oluşturduğu HLA-DQ8 heterodimeri oynamaktadır. Çalışmamızda Kırıkkale Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesinde 1 Ocak 2018-31 Aralık 2023 tarihleri arasında ÇH genetik yatkınlık paneli çalışılan çocuk hastalardaki ÇH yatkınlık aleli dağılımı ile ÇH tanısı konma oranının saptanması, ayrıca ÇH tanısı alanlarda HLA-DQ2/DQ8 dağılımının belirlenmesi amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntemler: Çalışma kapsamında 161 çocuk hasta (71 erkek/90 kız) değerlendirilmiştir. Ayrıca ÇH tanısını çalışma periyodunda alan ama yatkınlık paneli, çalışma süresinden önce çalışılan 5 çocuk hastanın da genetik sonucu sunulmuştur. Bulgular: ÇH genetik yatkınlık paneli bakılan çocuk hastaların 139’unda (%86,34) genetik yatkınlık saptanırken, 22’sinde (%13,66) herhangi bir yatkınlık aleli saptanmamıştır. Yatkınlık saptanan hastaların genotipleriyle ÇH tanısı değerlendirildiğinde; sadece HLA-DQ2 pozitif saptanan 62 hastanın 16’sı (%25,8), sadece HLA-DQ8 pozitif saptanan 22 hastanın 2’si (%9,09), HLA-DQ2 ve HLA-DQ8 pozitif saptanan 7 hastanın 1’i (%14,3), HLA-DQ2 ve HLA-DQB1*0302 pozitif saptanan 2 hastanın 1’i (%50), HLA-DQ2 ve HLA-DQB1*03 pozitif saptanan tek hasta (%100) ile HLA-DQ8 ve HLADQA1* 05 pozitif saptanan 6 hastanın 2’si (%33,3) ÇH tanısı almıştır. 161 hastanın ÇH tanısı alma oranları değerlendirildiğinde ise HLA-DQ2 ve veya HLA-DQ8 saptanan 103 hastanın 23’ü (%22,3) ile sadece HLA-DQA1*05 pozitif ve sadece HLA-DQA1*03 pozitif saptanan iki hasta olmak üzere toplam 25 hasta ÇH tanısı almıştır. Sonuç: Test yapılan 161 hastadan 25’ine (%15,53) ÇH tanısı konmuş ve ÇH tanısı konan hastaların %93,3’ünde HLA-DQ2 ve/veya HLA-DQ8 saptanmıştır. Elde ettiğimiz veriler, HLA-DQ2/DQ8 pozitifliğinin ÇH için gerekli bir yatkınlık olduğunu, ancak asıl klinik değerinin genetik yatkınlık saptanmayan hastalarda hastalığı dışlamadaki (negatif prediktif değer) yüksek gücünden kaynaklandığını istatistiksel olarak doğrulamıştır.

Förderung

  • Çalışmaya ilişkin hiçbir kurum ya da kişiden finansal destek alınmamıştır.

Zitieren

APA

Özer, T., Topaktaş, A. F., Bektaş, E., Çetin, F. E., Güvenç, G., Aksoy, T., Kocakap, D. B. S., & Gülerman, H. F. (2026). ÇÖLYAK HASTALIĞINDA GENETİK YATKINLIK VE KLİNİK UYUM. Kırıkkale Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi, 28(1), 145-152. https://doi.org/10.24938/kutfd.1912285

Vancouver

Özer T, Topaktaş AF, Bektaş E, Çetin FE, Güvenç G, Aksoy T, et al. ÇÖLYAK HASTALIĞINDA GENETİK YATKINLIK VE KLİNİK UYUM. Kırıkkale Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi. 2026;28(1):145-152. doi:10.24938/kutfd.1912285

BibTeX
@article{zer2026,
  author = {Özer, Tunca and Topaktaş, Alper Faruk and Bektaş, Enes and Çetin, Furkan Ege and Güvenç, Göktuğ and Aksoy, Tuba and Kocakap, Derya Beyza Sayın and Gülerman, Hacer Fulya},
  title = {ÇÖLYAK HASTALIĞINDA GENETİK YATKINLIK VE KLİNİK UYUM},
  journal = {Kırıkkale Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi},
  year = {2026},
  volume = {28},
  number = {1},
  pages = {145--152},
  doi = {10.24938/kutfd.1912285}
}
Kostenlos starten →