Niepełnosprawność a praca - aktywność zawodowa osób z trisomią 21
Zeszyty Naukowe Pedagogiki Specjalnej · 20.08.2026 · (19) · 155-163
DOI: 10.24917/znps.2026.19.13 ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift Zeszyty Naukowe Pedagogiki Specjalnej, online erschienen am 20.08.2026. Verfasst von Izabela Przybyła und 1 weiteren Autor:innen. Der Volltext ist frei zugänglich (Open Access, CC BY-SA 4.0).
Abstract (Originalsprache)
Celem niniejszego artykułu jest omówienie aktywności zawodowej osób z trisomią 21 (zespołem Downa) w kontekście prawa do pracy oraz rozwiązań wspierających włączanie ich do otwartego rynku zatrudnienia. Punktem wyjścia jest przekonanie, że praca spełnia nie tylko funkcję ekonomiczną, lecz także społeczną i rozwojową, a jednocześnie stanowi sferę, w której szczególnie silnie ujawniają się ograniczenia doświadczane przez osoby z niepełnosprawnością intelektualną. W części poświęconej terminologii porządkujemy stosowane określenia (zespół Downa / trisomia 21) oraz podkreślamy znaczenie języka podmiotowego w opisie funkcjonowania osób i w planowaniu adekwatnego wsparcia. Następnie w sposób syntetyczny analizujemy czynniki utrudniające udział w rynku pracy, takie jak postawy społeczne i pracodawców, niedostosowanie obowiązków do możliwości pracowników, brak doświadczeń zawodowych zdobywanych w trakcie edukacji czy uwarunkowania instytucjonalne. Kolejna część artykułu poświęcona jest zatrudnieniu wspomaganemu jako koncepcji zwiększającej szanse zarówno na podjęcie, jak i utrzymanie pracy. W podsumowaniu wskazujemy, że skuteczna aktywizacja zawodowa osób z trisomią 21 wymaga indywidualnego podejścia, ścisłej współpracy z pracodawcami i otoczeniem społecznym oraz uwzględniania jakości zatrudnienia, a nie jedynie samego faktu podjęcia pracy.
Zitieren
APA
Przybyła, I., & Nawara, J. (2026). Niepełnosprawność a praca - aktywność zawodowa osób z trisomią 21. Zeszyty Naukowe Pedagogiki Specjalnej, 155-163. https://doi.org/10.24917/znps.2026.19.13
Vancouver
Przybyła I, Nawara J. Niepełnosprawność a praca - aktywność zawodowa osób z trisomią 21. Zeszyty Naukowe Pedagogiki Specjalnej. 2026:155-163. doi:10.24917/znps.2026.19.13
BibTeX
@article{Przybya2026,
author = {Przybyła, Izabela and Nawara, Julia},
title = {Niepełnosprawność a praca - aktywność zawodowa osób z trisomią 21},
journal = {Zeszyty Naukowe Pedagogiki Specjalnej},
year = {2026},
number = {19},
pages = {155--163},
doi = {10.24917/znps.2026.19.13}
}
EUVIMED