Türkiye’de tarım ve ekonomik büyümenin ekolojik denge üzerindeki etkileri: Fourier-Shin eşbütünleşme analizi
Tarım Ekonomisi Dergisi · 26.06.2026 · 32 (1) · 145-159
DOI: 10.24181/tarekoder.1807374 ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift Tarım Ekonomisi Dergisi, online erschienen am 26.06.2026. Verfasst von Hüseyin Ünal. Die Arbeit nennt 77 Literaturangaben.
Abstract (Originalsprache)
Amaç: Bu çalışma, Türkiye’nin 1961-2024 dönemini kapsayan tarımsal faaliyetlerin ve ekonomik büyümenin çevre kalitesi üzerindeki etkisini analiz etmeyi amaçlamaktadır. Araştırma modelinde çevre kalitesinin ana göstergesi olarak ekolojik açık ve bunun bileşenleri olan ekolojik ayak izi ve biyolojik kapasite değişkenleri kullanılmıştır.Tasarım/Metodoloji/Yaklaşım: Araştırmada kullanılan değişkenlerin durağanlık düzeyleri KPSS ve Fourier KPSS testleri aracılığıyla analiz edilmiştir. Değişkenler arasında uzun dönemli ilişki olup olmadığı ise Shin ve Fourier Shin eşbütünleşme testleri ile araştırılmıştır. Son olarak uzun dönem katsayıların tahmini için değişen varyans ve otokorelasyona karşı dirençli olan DOLS ile FMOLS yöntemleri kullanılmıştır.Bulgular: Çalışmanın ampirik bulguları, tarımsal katma değer ve ekonomik büyüme ile ekolojik açık, ekolojik ayak izi ve biyolojik kapasite arasında eşbütünleşme ilişkisinin varlığını ortaya koymaktadır. İlgilenilen dönemde analiz sonuçları, Türkiye’de tarımsal katma değerin ekolojik açığın kapanmasına katkıda bulunduğu, kişi başına gelirin ise ekolojik açığı daha da derinleştirdiğini göstermektedir.Özgünlük/Değer: Bu çalışmanın, tarım ile çevre kalitesi arasındaki karmaşık etkileşimi inceleyerek literatüre üç temel katkı sunması beklenmektedir. Bu katkılardan birincisi, çevre kalitesi göstergesi olarak literatürde nadiren kullanılan ekolojik denge değişkeni ve bileşenlerinin analize dahil edilmesidir. İkincisi, yapısal kırılmaları göz ardı eden geleneksel ekonometrik yöntemler yerine, yumuşak yapısal kırılmaları dikkate alan Fourier tabanlı yöntemlerin tercih edilmesidir. Üçüncüsü ise, Türkiye özelinde tarım ve çevre ilişkisini Fourier yöntemleri çerçevesinde ele alan öncü çalışmalardan biri olmasıdır.
Zitieren
APA
Ünal, H. (2026). Türkiye’de tarım ve ekonomik büyümenin ekolojik denge üzerindeki etkileri: Fourier-Shin eşbütünleşme analizi. Tarım Ekonomisi Dergisi, 32(1), 145-159. https://doi.org/10.24181/tarekoder.1807374
Vancouver
Ünal H. Türkiye’de tarım ve ekonomik büyümenin ekolojik denge üzerindeki etkileri: Fourier-Shin eşbütünleşme analizi. Tarım Ekonomisi Dergisi. 2026;32(1):145-159. doi:10.24181/tarekoder.1807374
BibTeX
@article{nal2026,
author = {Ünal, Hüseyin},
title = {Türkiye’de tarım ve ekonomik büyümenin ekolojik denge üzerindeki etkileri: Fourier-Shin eşbütünleşme analizi},
journal = {Tarım Ekonomisi Dergisi},
year = {2026},
volume = {32},
number = {1},
pages = {145--159},
doi = {10.24181/tarekoder.1807374}
}
EUVIMED