Helikopter Ebeveynlik Tutumları Ergenlerin Mental İyi Oluşunu Nasıl Etkiler: Öz-Kontrolün Rolü
Kalem Uluslararasi Egitim ve Insan Bilimleri Dergisi · 30.06.2026
DOI: 10.23863/kalem.2026.353 ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift Kalem Uluslararasi Egitim ve Insan Bilimleri Dergisi, online erschienen am 30.06.2026. Verfasst von Zeynep Şimşir Gökalp.
Abstract (Originalsprache)
Helikopter ebeveynlik son yıllarda hem medyada hem de araştırma literatüründe dikkat çeken ebeveynlik tutumlarından biri olmuştur. Çocukların gelişimini ve iyi oluş halini tehdit eden bu tutum, aşırı ebeveynlik olarak da adlandırılmaktadır. Bu araştırmada ergenlerin algıladıkları anne ve baba helikopter ebeveynlik (AHE-BHE) tutumları ile öz-kontrol ve mental iyi oluş arasındaki ilişkilerin incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırmaya üç farklı lisede öğrenim gören yaşları 13 ile 19 arasında değişen (X=15.16, SD= 1.22) 380 lise öğrencisi katılmıştır. Verilerin toplanmasında öz-bildirime dayalı kısa öz-kontrol, helikopter ebeveyn tutumları ve mental iyi oluş ölçekleri kullanılmıştır. Verilerin analizinde Pearson Korelasyon katsayısı hesaplanmış ve aracılık testi analizleri gerçekleştirilmiştir. Yapılan analizlerde AHE tutumu ile BHE ve öz-kontrol arasında negatif yönde ilişki bulunmuştur. Öz-kontrol ile mental iyi oluş arasında pozitif yönde ilişki bulunmuştur. AHE tutumu ile mental iyi oluş arasında anlamlı ilişki bulunamamıştır. BHE tutumu ile öz-kontrol ve mental iyi oluş arasında anlamlı ilişki olmadığı görülmüştür. Yapılan aracılık testinde özkontrolün AHE ile mental iyi oluş arasında aracı rolü olduğu tespit edilmiştir. Sonuç olarak ergenlerde helikopter ebeveynlik tutumlarının mental iyi oluş üzerinde doğrudan etkisinin olmadığı, AHE ile mental iyi oluş arasındaki ilişkiye öz-kontrol aracı değişken olarak dâhil edildiğinde anlamlı sonuçlar ortaya çıktığı görülmüştür. Elde edilen sonuçlar Türk kültüründeki ebeveynlik rolleri ve kuramsal bilgiler ışığında tartışılmış ve birtakım çıkarımlarda bulunulmuştur.
Zitieren
APA
Gökalp, Z. Ş. (2026). Helikopter Ebeveynlik Tutumları Ergenlerin Mental İyi Oluşunu Nasıl Etkiler: Öz-Kontrolün Rolü. Kalem Uluslararasi Egitim ve Insan Bilimleri Dergisi. https://doi.org/10.23863/kalem.2026.353
Vancouver
Gökalp ZŞ. Helikopter Ebeveynlik Tutumları Ergenlerin Mental İyi Oluşunu Nasıl Etkiler: Öz-Kontrolün Rolü. Kalem Uluslararasi Egitim ve Insan Bilimleri Dergisi. 2026. doi:10.23863/kalem.2026.353
BibTeX
@article{Gkalp2026,
author = {Gökalp, Zeynep Şimşir},
title = {Helikopter Ebeveynlik Tutumları Ergenlerin Mental İyi Oluşunu Nasıl Etkiler: Öz-Kontrolün Rolü},
journal = {Kalem Uluslararasi Egitim ve Insan Bilimleri Dergisi},
year = {2026},
doi = {10.23863/kalem.2026.353}
}
EUVIMED